Inflacja tłumiona

Inflacja tłumiona
Polecane artykuły


Inflacja to zjawisko wzrostu ogólnego poziomu szeroko pojętych cen. W literaturze możemy spotkać różne kryteria podziału inflacji. Wg kryterium przejawiania się inflacji i jej skutków, dzielimy ją na:

  1. jawną
  2. ukrytą
  • tłumioną

Podział ten powstał ze względu na to, czy ceny w gospodarce kształtują się pod wpływem działania mechanizmu rynkowego, czy też bez jego dominującego udziału. Jest on więc zdeterminowany stopniem sprawowanej kontroli administracyjnej cen.

Istota inflacji tłumionej

W przypadku inflacji tłumionej administracyjna kontrola cen uniemożliwia swobodne regulowanie procesów rynkowych przez mechanizm cenowy. Wzrost cen jest hamowany odgórnie, co powoduje wiele negatywnych skutków. Między innymi zwiększa się popyt, który, przy danym poziomie cen, nie może zostać zaspokojony. W efekcie zasoby pieniężne, które były początkowo przeznaczone na zakup danego dobra, zostają odłożone. Stąd też inna nazwa inflacji tłumionej – zasobowa.

Terminologia

Literatura bogata jest w określenia tego typu inflacji. Poza wspomnianymi – tłumioną i zasobową – spotyka się także odroczoną, odłożoną czy też zawieszoną. Terminologia ta ma podkreślić, że, w sytuacji przymusowego odkładania się oszczędności, wzrost cen jest nieuchronny. Z kolei przesuwanie go w czasie prowadzi do coraz większej akumulacji środków. Skutkiem tego jest coraz głębszy stan nierównowagi pieniężno-rynkowej.

Etapy inflacji tłumionej

  1. Przyspieszone uszczuplanie poziomu zapasów na rynku.
  2. Poszukiwanie dóbr substytucyjnych.
  3. Przymusowe oszczędności (luka inflacyjna) – brak możliwości nabycia danych dóbr, rezygnacja ze "stania w kolejce” ze względu na brak gwarancji zdobycia dóbr oraz niechęć do marnowania wolnego czasu.
  4. Powstanie czarnego rynku – wzrost rzeczywistych cen płaconych przez nabywców przy stałym oficjalnym poziomie cen.
  5. Dezorganizacja rynku (masowy wykup towarów).
  6. Reglamentacja sprzedaży

Inflacja tłumiona i otwarta

Możemy się spotkać z sytuacją, w której będzie miało miejsce jednoczesne występowanie inflacji tłumionej z otwartą. Jest to charakterystyczna cecha inflacji w reformowanej gospodarce centralnie planowanej. Zdarzenie to przejawia się w równoczesnym występowaniu niedoborów (gospodarka nakazowo-rozdzielcza) i wzrostu ogólnego poziomu cen (gospodarka rynkowa). Takie zjawisko określane jest mianem syndromu shortageflation (inflacji cenowo-zasobowej).

Zwalczanie inflacji

Działania antyinflacyjne są wdrażane zarówno przez rząd jak i przez bank centralny.

W zakresie polityki fiskalnej (rząd) są to:

Z kolei przez bank centralny prowadzona jest restrykcyjna polityka pieniężna, do której można zaliczyć:

Odpowiednie zastosowanie zarówno polityki pieniężnej jak i fiskalnej, skutkujące w ich wzajemnym uzupełnianiu się, nosi miano tzw. policy mix. Taka kombinacja pozwala na trwałe obniżenie inflacji, a także stworzenie podwalin do wzrostu gospodarczego.

Bibliografia

Autor: Monika Sobczyk, Gabriela Wróbel