Bank

Z Encyklopedia Zarządzania
Skocz do: nawigacja, szukaj
Bank
Pojęcie główne
Pojęcia związane
Metody i techniki

Bank jest to instytucja pośrednictwa finansowego (posiada wyłączne prawo do prowadzenia działalności depozytowo-kredytowej), która dokonuje transformacji środków finansowych i ryzyka. „Termin ten może odnośić się do szerokiego spektrum podmiotów finansowych: od instytucji gromadzących oszczędności i udzielających kredyty po ogromne centra finansowe zorganizowane w formie banków komercyjnych w Stanach Zjednoczonych lub od spółdzielczych kas oszczędnościowo mieszkaniowych po „wielką czwórkę” banków akcyjnych w Wielkiej Brytani.” (Heffernan Shelagh „Nowoczesna bankowość”, Wydawnictwo Naukowe PWN, Warszawa 2007 r, str 1)


Pochodzenie

Nazwa Bank wywodzi się od ławki zwanej po włosku banco, przy której pracowali włoscy handlarze pieniędzmi. Ich zadaniem było przekazywanie wkładów pieniężnych od jednego klienta do drugiego. Dzięki temu klienci deponowali u bankierów pieniądz kruszcowy, a ci w zamian wystawiali zaświadczenie w postaci banknotu na bankiera w innym mieście. Pośredniczenie w płatnościach swoich wkładów przez wyrównanie ich należności i zobowiązań następowało poprzez przenoszenie wkładów z konta na konto.

Funkcje banku

Banki pełnią dwie kluczowe funkcje:

  • pośrednictwo
  • dostarczenie płynności


Banki posiadają predyspozycje do przyjmowania depozytów i udzielania kredytu. Przyjmowane depozyty mogą byc anulowane na życzenie klienta lub po zawiadomieniu o tym fakcie instytucji bankowej. „Depozyty stanowią zobowiązania banku i jeśli jego celem jest maksymalizacja zysku powinien nimi odpowiednio zarządzać.” (Heffernan Shelagh „Nowoczesna bankowość”, Wydawnictwo Naukowe PWN, Warszawa 2007 r, str 2)


Bank jako pośrednik

Bank jest pośrednikiem między kredytobiorcami a deponentami.

Innymi słowy Bank to: instytucja finansowa, której zadaniem jest obsługa obiegu pieniądza oraz skupianie wolnych kapitałów finansowych i oszczędności (przyjmowanie depozytów) i przekształcanie ich w kapitały funkcjonujące (udzielanie kredytów). Ujęcie to pomija fakt, iż bank jest również organizacją zatrudniającą ludzi, których kwalifikacje i motywacje wyznaczają sukces przedsiębiorstwa bankowego. „Podstawowe funkcje banku mają także zwiazek z pieniądzem, oznacza to że banki pełnią specjalną role w polityce pieniężnej- ich działana mogą wpływać na podaż pieniądza. Banki odgrywają przez to ważną rolę w gospodarce. „ Z bankiem centralnym łączy je bowiem szczególna zależność, wynikająca z faktu, że proces udzielania kredytów kreuje jednocześnie podaż pieniądza .Bank pośredniczy między posiadającymi oszczędności a potrzebującymi kapitału." Banki dokonują transformacji aktywów. (Heffernan Shelagh „Nowoczesna bankowość”, Wydawnictwo Naukowe PWN, Warszawa 2007 r, str 46)


Bank jako przedsiębiorstwo

Bank jest samodzielnym i samofinansującym się przedsiębiorstwem, działające o prawo bankowe oraz własny statut. Dochodem banku jest różnica między wpływami z odsetek od udzielanych kredytów i pobieranych prowizji i opłat za wykonanie usługi a odsetkami płaconymi depozytariuszom.

Mnogość i różnorodność operacji wykonywanych przez bank oraz wielość klientów i zróżnicowanie ich potrzeb stały się podstawą specjalizacji banków we współczesnej gospodarce.

System bankowy

Prawo bankowe określa system bankowy jako dwuszczeblowy. Pierwszy szczebel to Bank Centralny, drugi tworzą banki podległe BC:

  • uniwersalne banki operacyjne (komercyjne) - (depozytowo-inwestycyjne i uniwersalne) stanowią najbardziej rozpowszechnioną formę banków komercyjnych. Banki tego rodzaju świadczą niezbędne z punktu widzenia społecznego usługi związane z obsługą obrotu gotówkowego i bezgotówkowego. ,
  • banki specjalne (inwestycyjne, hipoteczne i towarzystwa kredytowe, rolne i melioracyjne, komunalne) to banki komercyjne odznaczające się specjalnym zakresem i formą działalności albo rodzajem klientów. Najbardziej rozpowszechnionym przedstawicielem tej grupy banków są banki inwestycyjne, których działalność skupia się na koncentracji środków potrzebnych do finansowania inwestycji.
  • spółdzielczość kredytowa,
  • kasy oszczędnościowe.

Bank można też postrzegać jako:

  • instytucję kredytową,
  • instytucję depozytową,
  • instytucję monetarną (główne aktywa i pasywa to gotówka)

Patrz także: Kontrakt różnicy kursowej

Typy banków

  • banki uniwersalne
  • banki komercyjne i inwestycyjne
  • banki handlowe (kupieckie)
  • banki komercyjne
  • holdingi bankowe
  • paragraf 20
  • holdingi finansowe


Bibliografia

  • Jaworski W.L., Zawadzka Z. (red.) (2003), Bankowość: podręcznik akademicki, Poltext, Warszawa.
  • Jaworski W.L. (1997), Banki: rynek, operacje, polityka, Poltext, Warszawa.
  • Miklaszewska E. (2003), Podstawy finansów i bankowości, Kraków.
  • Heffernan Shelagh [1] „Nowoczesna bankowość”, Wydawnictwo Naukowe PWN, Warszawa 2007 r
  • Bogołębska J., (2012) Instrumenty polityki pieniężnej Europejskiego Banku Centralnego w okresie globalnego kryzysu finansowego Acta Universitatis Lodziensis. Folia Oeconomica
  • Kraś I., (2013) Polityka banku centralnego, a bezpieczeństwo finansowe państwa Przegląd Strategiczny
  • Polasik Michał "Bankowość elektroniczna Istota- stan- perspektywy"" CeDeWu, Warszawa, Październik 2006
  • Miszkin F.S. (2002), Ekonomika pieniądza, bankowości i rynków finansowych, PWN.
  • Krzyżkiewicz Z. (2002), Podręcznik do nauki bankowości, Biblioteka Managera i Bankowca, Warszawa.
  • Beksiak J. (2000), Ekonomia, PWN, Warszawa.
  • Hall R., Taylor J. (2004), Makroekonomia. PWN, Warszawa.

Autor: Magdalena Poroś, Barbara Łabędź