Przemęczenie

Przemęczenie
Polecane artykuły

Przemęczenie jest to stan, w którym zmniejszona jest sprawność całego organizmu, spowodowany kumulującymi się i nakładającymi się na siebie stanami zmęczenia umiarkowanego lub ostrego, po których występuje długotrwały brak odpoczynku lub odpoczynek jest za krótki, bądź też słabej jakości[1].

Przemęczenie- przyczyny

Z definicji wynika, że główną przyczyną przemęczenia jest brak dostosowanego do wysiłku odpoczynku, a co za tym idzie coraz bardziej przedłużający się czas zmęczenia. Zmęczenie to stan, który może być wywołany przez wiele przyczyn. Są to między innymi:

  • nieergonomiczne, uciążliwe warunki pracy i stanowiska pracy,
  • stres (szczególnie długotrwały),
  • bardzo intensywny, forsowny wysiłek fizyczny lub umysłowy (prowadzi do tzw. zmęczenia ostrego),
  • wysiłek fizyczny lub psychiczny o umiarkowanym natężeniu, ale długotrwały,
  • zła organizacja pracy,
  • praca w warunkach przeciążenia informacjami,
  • monotonna, nużąca praca,
  • nadmierne obciążenie obowiązkami (zarówno zawodowymi, jak i prywatnymi),
  • za wysokie lub za niskie oczekiwania środowiska, w którym jednostka funkcjonuje,
  • brak odpowiedniej ilości snu,
  • choroba (zarówno fizyczna, jak i psychiczna, np. depresja).

Przemęczenie- objawy

Najczęściej występującymi objawami przemęczenia są[2][3]:

  • obniżenie lub utrata zdolności do pracy (obiektywne lub subiektywne),
  • zmniejszenie wrażliwości i szybkości reagowania na bodźce,
  • zaburzenia koncentracji,
  • pogorszenie koordynacji ruchowej,
  • osłabienie czynności psychicznych (zdolności zapamiętywania, postrzegania, sprawnego myślenia),
  • złe samopoczucie, słaby wygląd, przygnębienie,
  • zaburzenia snu,
  • obniżenie odporności, ogólne osłabienie,
  • rozdrażnienie emocjonalne,
  • apatia.

Przemęczenie- skutki

Skutki przemęczenia mogą być naprawdę bardzo poważne, dlatego nigdy nie należy lekceważyć objawów tego stanu. Mogą występować następujące konsekwencje przemęczenia:

  • spadek wydajności pracy lub całkowity brak możliwości jej wykonywania,
  • brak cierpliwości, wybuchy złości, frustracja,
  • osłabienie organizmu, częste dolegliwości i choroby,
  • zwiększenie ilości błędów popełnianych w wykonywanej pracy,
  • większa ilość wypadków przy pracy,
  • spadek motywacji, brak chęci do działania, poczucie bezsilności.

Przemęczenie- jak sobie poradzić?

Przemęczeniu, jak wielu innym rzeczom, dużo lepiej i łatwiej zapobiegać, niż leczyć. Należy pamiętać, że po wysiłku niezbędne jest znalezienie chwili na odpoczynek (może on przybrać formę zarówno bierną (sen, relaks), jak i czynną (aktywność, ale inna niż wykonywana praca, może to być spacer na świeżym powietrzu, inna aktywność fizyczna). Ważne jest zachowanie balansu między życiem prywatnym i zawodowym, niezabieranie pracy do domu, urlop.

Jeśli jednak od dłuższego czasu człowiek znajduje się w stanie przemęczenia, takie sposoby mogą okazać się niewystarczające. Warto wtedy pomyśleć o wizycie u specjalisty, zwłaszcza, że bardzo ważne jest ustalenie przyczyny permanentnego zmęczenia.

Każdy człowiek powinien o tym pamiętać i sam o siebie zadbać, ale oprócz tego pracodawcy też powinni mieć to na uwadze i monitorować stan psychiczny i fizyczny swoich podwładnych.

Przemęczenie a wypalenie zawodowe

Należy pamiętać, że przemęczenie jest jedną z przyczyn, które wpływają na wypalenie zawodowe. To kolejny powód, dla którego pracodawcy powinni pamiętać o dbaniu o dobrą kondycję (zarówno fizyczną, jak i psychiczną) swoich pracowników.

Przypisy

  1. Żabicki W. (1986), Higiena zawodowa dla szkół gastronomicznych, s. 56
  2. Ejdys J., Lulewicz A., Obolewicz J. (2008), Zarządzanie bezpieczeństwem w przedsiębiorstwie, s. 10
  3. Kuc B., Żemigała M. (2012), Menedżer nowych czasów. Najlepsze metody i narzędzia zarządzania, s.166-168

Bibliografia

Autor: Magdalena Chlebda