Towaroznawstwo spożywcze

Towaroznawstwo spożywcze
Polecane artykuły

Towaroznawstwo spożywcze to dział towaroznawstwa zajmujący się całokształtem wiedzy dotyczącej towarów żywnościowych (ich składzie chemicznym, budowie fizycznej, procesach pozyskiwania i przetwarzania, zmianach w czasie przechowywania, wpływie na organizm ludzki, czynnikach wpływających na ich jakość, a także badaniem i oceną ich jakości itp.). Towaroznawstwo spożywcze zajmuje się również charakterystyką, klasyfikacją i przydatnością technologiczną różnych grup żywności oraz oceną jakości i jej zapewnianiem na podstawie obowiązujących uregulowań prawnych [Świderski F., Towaroznawstwo żywności przetworzonej – Technologia i ocena jakościowa, Wydawnictwo Szkoły Głównej Gospodarstwa Wiejskiego w Warszawie, Warszawa 2003, s. 7]. Pojęcie towaroznawstwo wywodzi się z nauk ekonomicznych i dotyczy znajomości zasad pozyskiwania i produkcji, stosowania odpowiednich opakowań, transportu, a także przechowywania żywności [Pod red. E. Flaczyk, D. Góreckiej, J. Korczaka, Towaroznawstwo produktów spożywczych, Wydawnictwo Akademii Rolniczej im. Augusta Cieszkowskiego w Poznaniu, Poznań 2006, s. 11].

Zakres i miejsce towaroznawstwa żywności wśród innych nauk

Towaroznawstwo żywności obejmuje swoim zakresem:

  • nazewnictwo towarów,
  • surowce i ich wpływ na jakość gotowych wyrobów,
  • podstawowe zasady procesów technologicznych i ich wpływ na jakość wytwarzanej żywności,
  • właściwości gotowych towarów oraz ich wpływ na kształtowanie się jakości i zaspokojenie potrzeb użytkowników,
  • zasady klasyfikacji,
  • metody badania, pozwalające na dokonanie oceny i ustalenie wartości spożywczej towarów,
  • sposób przechowywania i konserwacji żywności celem zachowania jej jakości, przedłużenia użytkowania i zmniejszenia ubytków,
  • warunki transportu żywności w powiązaniu z jej właściwościami,
  • przepisy normalizacyjne i prawne regulujące jakość towarów, ich oznaczanie itp.,
  • odbiór jakościowy towarów,
  • opracowanie systemów zabezpieczania jakości towarów [Gołębiowski T., Sikora T., Towaroznawstwo żywności – wiadomości wprowadzające, Wydawnictwo Akademii Ekonomicznej w Krakowie, Kraków 1991, s. 7].

Towaroznawstwo żywności z uwagi na szeroki zakres zainteresowań korzysta z badań i metodologii innych nauk, takich jak: biochemia żywności, mikrobiologia żywności, analiza sensoryczna żywności, technologia żywności, toksykologia żywności, bromatologia. Konieczność podpierania się doświadczeniem tak różnorodnych nauk uwidacznia się w szczególności podczas towaroznawczej oceny żywności, która wymaga określenia nie tylko cech fizykochemicznych ale również oceny jakości zdrowotnej żywności.

Rola towaroznawstwa spożywczego

Wiedza o surowcach i ich przydatności technologicznej, o różnych produktach spożywczych i stopniu ich przetworzenia (od żywności minimalnie przetworzonej do wysoko przetworzonej żywności wygodnej), ich jakości i walorach użytkowych jest niezbędna zarówno dla producentów, jak i osób zajmujących się dystrybucją i kontrolą wytworzonej żywności. Wyprodukowane wyroby muszą znaleźć nabywcę, aby mogły stać się towarem. W gospodarce rynkowej, w której występuje nadprodukcja, największym problemem jest wyprodukowanie odpowiednich wyrobów, które zostaną zaakceptowane przez konsumenta. Aby to osiągnąć, niezbędne jest posiadanie szerokiej wiedzy o towarach, wiedzy tej dostarcza towaroznawstwo [Świderski F., Towaroznawstwo żywności przetworzonej – Technologia i ocena jakościowa, Wydawnictwo Szkoły Głównej Gospodarstwa Wiejskiego w Warszawie, Warszawa 2003, s. 7].

Metodologia

Towaroznawstwo żywności jako nauka stosuje własne metody badań, oraz korzysta z metod badawczych innych nauk, z którymi się wiąże, szczególnie: chemii, biochemii, analizy sensorycznej itp. [Gołębiowski T., Sikora T., Towaroznawstwo żywności – wiadomości wprowadzające, Wydawnictwo Akademii Ekonomicznej w Krakowie, Kraków 1991, s. 7].

Inne zagadnienia związane z towaroznawstwem spożywczym:

Bibliografia

  • Duda I., Słownik pojęć towaroznawczych, Wydawnictwo Akademii Ekonomicznej w Krakowie, Kraków 1995
  • Gołębiowski T., Sikora T., Towaroznawstwo żywności – wiadomości wprowadzające, Wydawnictwo Akademii Ekonomicznej w Krakowie, Kraków 1991
  • Flaczyk E., Góreckiej D., Korczaka J., Towaroznawstwo żywności pochodzenia zwierzęcego, Wydawnictwo Uniwersytetu Przyrodniczego w Poznaniu, Poznań 2011
  • Świderski F., Towaroznawstwo żywności przetworzonej – Technologia i ocena jakościowa, Wydawnictwo Szkoły Głównej Gospodarstwa Wiejskiego w Warszawie, Warszawa 2003
  • Flaczyk E., Góreckiej D., Korczaka J., Towaroznawstwo produktów spożywczych, Wydawnictwo Akademii Rolniczej im. Augusta Cieszkowskiego w Poznaniu, Poznań 2006

Autor: Mateusz Szelągowski