Produkcja

Z Encyklopedia Zarządzania
Skocz do: nawigacja, szukaj
Produkcja
Pojęcie główne
Pojęcia związane
Metody i techniki

To ogół działań zmierzających do dostarczenia dóbr i usług na rynek, czyli do zaspokojenia potrzeb konsumpcyjnych społeczeństwa. Działania te rozumie się bardzo szeroko, od wydobycia (pozyskania) niezbędnych materiałów, aż po sprzedaż dobra finalnego.

Zgodnie z podstawową teorią ekonomii produkcją nazywać będziemy przekształcenie czynników produkcji, tj. ziemi, pracy i kapitału w dobra i usługi. Ilość zastosowanych czynników wytwórczych to nakłady, a rezultat procesu to wynik produkcji.

Typologia

Produkcja to bardzo szerokie pojęcie, które może być rozumiane na kilka sposobów. Dla nas najważniejsze będą dwa z nich; z dziedziny nauk o ekonomii i nauk o zarządzaniu. I tak oto dla ekonomistów produkcja oznaczać będzie działalność przedsiębiorstw zmierzającą do dostarczenia na rynek dóbr i usług, natomiast z perspektywy naukowego zarządzania interesować nas będzie proces produkcyjny.

Głównym celem znakomitej większości przedsiębiorstw działających na rynku jest maksymalizacja zysku. Przedsiębiorstwa produkcyjne decyzje o rozmiarach produkcji podejmują zatem w oparciu o rachunek ekonomiczny i badanie popytu na wytwarzany przez nie asortyment. Zgodnie z tym podejściem w ekonomii (ściślej rzecz ujmując w mikroekonomii) produkcja będzie badana z punktu widzenia decyzji produkcyjnych przedsiębiorstwa.

Natomiast w kontekście zarządzania produkcję przedstawiać będziemy jako proces, składający się z kilku następujących po sobie kroków, których wynikiem jest uzyskanie dobra finalnego. W procesie produkcyjnym korzysta się m.in. z materiałów, półfabrykatów, części i zespołów. Proces jest jednak o wiele bardziej złożony i obejmuje - oprócz procesu technologicznego - m.in. także kontrolę, transport, czy też składowanie wyrobów gotowych.

Proces produkcyjny

Jest to złożony szereg działań związany z modyfikowaniem materiałów i surowców w produkty gotowe.

Elementy procesu produkcyjnego to:

  • proces technologiczny
  • kontrola jakości
  • magazynowanie
  • transport wewnętrzny
  • badania
  • rozwój
  • projektowanie kanałów produkcyjnych.

Przekształcenia w procesie produkcyjnym:

  • surowiec – materiał – produkcja w toku – półfabrykat- produkt gotowy.

Proces wytwórczy

Jest to ostatni etap procesu produkcyjnego. Jest związany z procesem technologicznym produktu. Ma za zadanie wytworzenie produktu gotowego.

Elementy procesu wytwórczego to:

  • proces wytwórczy pomocniczy- wiąże się z dostarczaniem czynników energetycznych, utrzymaniem ruchu, utylizacją odpadów produkcyjnych,
  • proces wytwórczy obsługowy- w skład tego procesu wchodzą: bezpieczeństwo pracy, ochrona obiektu, obsługa administracyjna, utrzymanie czystości na terenie obiektu,
  • proces wytwórczy podstawowy- proces składający się z różnych procesów składowych.

Środki produkcji

To obiekty materialne potrzebne do procesu produkcji. Są nimi m.in.:

  • surowce,
  • materiały,
  • półprodukty,
  • fabryki,
  • kopalnie,
  • rafinerie,
  • saliny,
  • zakłady,
  • ziemie,
  • maszyny,
  • narzędzia.

Bibliografia

  • Klimczak B., (1995). Mikroekonomia, Akademia Ekonomiczna we Wrocławiu, Wrocław.
  • Pająk E., (2013). Zarządzanie produkcją. Produkt, technologia, organizacja, Wydawnictwo Naukowe PWN, Warszawa.
  • Pałucha K., Współczesne metody wspomagające zarządzanie produkcją, Politechnika Śląska, Wydział Organizacji i Zarządzania, Katedra Zarządzania Przedsiębiorstwem i Organizacji Produkcją, Gliwice.
  • Scazzieri R., (1993). A Theory of Production: Tasks, Processes, and Technical Practices, Clarendon Press, Oxford.
  • Statt D., (2004). The Routledge Dictionary of Business Management, Routledge, New York.

Autor: Dariusz Jaroń, Martyna Górecka