SaaS

SaaS
Polecane artykuły


SaaS (Software as a Service), czyli "oprogramowanie jako usługa”. Jest to najbardziej powszechny i prężnie rozwijający się model biznesowy w postaci odpłatnych e-usług IT. Stosowanie tego modelu polega na sprzedaży oprogramowania jako usługi, a nie produktu. Oprogramowanie dostarczane jest klientowi poprzez chmurę obliczeniową za pomocą sieci Internet, tak więc klient nie staje się właścicielem danego systemu, a jedynie jego dzierżawcą. W literaturze można spotkać określenie modelu Saas jako "świadczenia usługi dostępu do specjalizowanych aplikacji na zasadach subskrypcji.".(H.Sroka i in. 2010, s. 103)


W zależności od potrzeb, Saas może być uzupełnieniem lub alternatywą dla systemów informatycznych będących już w posiadaniu przedsiębiorstwa. Użytkownik może także dopasować model adekwatnie do stopnia zaawansowania oraz zastosowanego już w organizacji modelu biznesowego. W efekcie kontrola i odpowiedzialność za działanie oprogramowania spoczywa na dostawcy.

Kwestie prawne

Zgodnie z art. 74 ust. 4 pkt. 1 Ustawy o prawie autorskim i prawach pokrewnych, użytkowanie aplikacji / oprogramowania za pomocą modelu Saas odbywa się najczęściej bez konieczności zawierania umów licencjackich, ponieważ klient nie wkracza w obszar praw autorskich. Sytuacja taka ma miejsce, gdy podczas udostępniania oprogramowania / aplikacji na komputerze klienta nie dochodzi do jego kopiowania. W przypadku, gdy dochodzi do takiego zdarzenia, zostają naruszone prawa autorskie i konieczny jest zakup licencji. (S. Cieśla 2010)

Opłata za użytkowanie

Korzystanie z systemu w ramach modelu SaaS cechuje się korzystnym stosunkiem ceny do jakości i pozwala przedsiębiorcy na obniżenie aktywności w obszarze teleinformatycznym. Opłata za dostęp do aplikacji jest zazwyczaj w formie miesięcznego abonamentu, bez konieczności zakupu licencji. Wysokość opłaty zależy zwykle od liczby użytkowników oraz czasu korzystania z oprogramowania. Warunkiem użytkowania danego systemu jest posiadanie komputera z dostępem do Internetu. (P. Waszczuk 2007)

Model Saas a usługi

Model Saas najczęściej wykorzystywany jest przez małe przedsiębiorstwa, które otrzymują dostęp do specjalistycznych funkcjonalności, będących wcześniej do dyspozycji tyko dużych organizacji. Z Saas coraz częściej korzystają także duże firmy, które wydzielają określone elementy przedsiębiorstwa poza jej granice, w celu zmniejszenia kosztów. Model Saas wykorzystywany jest do świadczenia wielu rodzajów usług, między innymi:

  • systemu księgowe i finansowe,
  • edytory tekstu i arkusze kalkulacyjne,
  • systemy zarządzania relacjami z klientem,
  • systemy analityczne,
  • systemy zarządzania zasobami ludzkimi,
  • systemy zarządzania pocztą i treścią.

(M. Małyszko 2008, s. 11)

Korzyści z zastosowania modelu Saas

Stosowanie modelu Saas niesie za sobą szereg korzyści dla obu stron transakcji. Możemy podzielić je na:
(M. Małyszko 2008, s. 8)

Korzyści dla dystrybutora:

  • brak kosztów związanych z fizyczną dystrybucja oprogramowania,
  • niski koszt obsługi klienta ze względu na brak koniecznośći przeprowadzania procesów wdrożeniowych,
  • możliwość natychmiastowej likwidacji błędów dzięki centralnemu zarządzaniu,
  • brak konieczności zatrudniania personelu sprzedażowego (aplikacja sprzedawana i obsługiwana jest przez serwer),
  • dzięki umieszczeniu oprogramowania wyłącznie na serwerze, unika się nielegalnych kopii,
  • możliwość ciągłego udoskonalania oprogramowania, dzięki możliwości prowadzenia zaawansowanych statystyk.

Korzyści dla klienta:

  • możliwość natychmiastowego korzystania z oprogramowania bez konieczności zakupu dodatkowego sprzętu i serwerów,
  • brak długiego procesu implementowania aplikacji,
  • łatwość korzystania z aplikacji,<br
  • zapewnienie klientowi wsparcia i pomoyc technicznej w zakresie użytkowania oprogramowania,
  • korzystanie z oprogramowania, które jest na bieżąco aktualizowane przez dostawcę,
  • niskie koszty utrzymania aplikacji,
  • niskie koszty wdrożenia aplikacji i systemu,
  • stała, miesięczna i przewidywana kwota opłaty za oprogramowanie,
  • gwarancja bezpieczeństwa,
  • dostępność aplikacji bez ograniczeń czasowych (aplikacja działa całodobowo).

Wady modelu Saas

Mimo licznych korzyści jakie niesie za sobą stosowanie modelu Saas, można dostrzec również trzy główne wady: (M. Małyszko 2008, s. 10)

  • korzystanie z oprogramowania uzależnione jest od dostępu do Internetu,
  • klienci mogą czuć obawę o bezpieczeństwo danych, które znajdują się na serwerze dostawcy; dzieje się tak w przypadku braku zaufania klienta do dostawcy, np. w sytuacji, gdy firma jest nowa na rynku,
  • ograniczony wpływ klientów na kształtowanie oprogramowania (wygląd, funkcje).

Ryzyko w modelu Saas

W związku z tym, że realizacji jakiejkolwiek działalności nieodłącznie towarzyszy ryzyko, również stosując model Saas należy liczyć się z ryzykiem. Czynniki ryzyka modelu Saas możemy podzielić ze względu na: (D. Dziembek 2014, s. 105)

1. Miejsce powstania:

  • Czynniki zewnętrzne – otoczenie dostawcy i klienta,
  • Czynniki wewnętrzne – dotyczące zawartej umowy o usługę w ramach modelu Saas,

2. Sfera powstania:

  • Makroekonomiczne – zmiany w gospodarce państwa, np. zmiany aktów prawnych, zmiany w stopie inflacji, wzrost podatków, zmiana kursów walut,
  • Mikroekonomiczne – zmiany w obszarze rynku IT, np. mała liczba dostawców na rynku IT, zależne i niezależne od dostawców awarie podczas świadczenia usług IT, zmiany w jakości usług IT itp.,
  • Pozaekonomiczne – powódź, pożar, katastrofy, ataki terrorystyczne.

3. Obszar:

  • Organizacyjno – zarządcze (zły wybór dostawcy, brak personelu, niekorzystne umowy),
  • Techniczno – technologiczne (brak wiedzy w obszarze technologicznym, niedopasowanie technologii do potrzeb, wyciek danych),
  • Rynkowo – branżowe (niski popyt lub podaż usług Saas, utrata płynności dostawców Saas, bankructwo dostawców Saas),
  • Prawno – polityczne (niekorzystna polityka rządu, wahania prawne, odmienne regulacje prawne w różnych krajach, zmiany kursów walut),
  • Pozostałe (nieoczekiwane zdarzenia losowe, np. pożar, powódź, katastrofy itp.).

4. Fazy umowy outsourcingowej:

  • Przed transakcją (związane z popełnianiem błędów w czynnościach przygotowujących do zawarcia umów)
  • Związane z transakcją (związane z popełnianiem błędów podczas wypełniania umowy, np. nierealny harmonogram zadań, niska jakość usług, niekorzystne warunki umowy)
  • Po transakcji (niespełnienie warunków umowy, trudności w rozwiązywaniu problemów, kryzys na rynku IT, zła jakość współpracy z odbiorcami usług, brak elastyczności dostawcy do pojawiających się potrzeb odbiorców).

5. Kluczowe elementy umowy Saas:

  • Dostawca (błędne lub nieprawdziwe informacje podawane przez dostawcę odnośnie danych, jakości usług, wiedzy, zasobów itp.),
  • Odbiorca (brak dostatecznej wiedzy na temat Saas, brak personelu odpowiedzialnego za wdrożenie Saas, wysokie koszty stosowania modelu Saas itp.),
  • Transakcja (np. brak określonych celów stosowania modelu, niekorzystne zapisy w umowie, generowanie zbyt wysokich kosztów w stosunku do jakości).


Bibliografia


Autor: Karolina Węgrzyn