Elastyczne systemy pracy

Z Encyklopedia Zarządzania
Elastyczne systemy pracy
Polecane artykuły


Koncepcja elastycznych systemów zatrudnienia pojawiła się na przełomie lat 60. i 70. Stanowią one jeden z warunków dopasowywania się przedsiębiorstwa do zmian otoczenia oraz mają duży wpływ na efektywne funkcjonowanie organizacji, pozwalają na szybkie dopasowywanie wielkości zatrudnienia a dalej wielkości produkcji do zgłaszanego popytu. Na elastyczność systemów pracy składa się:

  • elastycznością zatrudnienia - zdolność przedsiębiorstwa do dopasowywania wlk zatrudnienia do zmian w wlk produkcji, wyznaczonej przez warunki rynkowe.
  • elastyczność funkcjonalna - możliwość realizowania przez pracowników różnorodnych zadań.
  • elastyczność finansowa - zmienność wynagrodzenia, najczęściej związana z realizacją zleceń.
  • elastyczność czasu pracy - zastosowanie zróżnicowanych form organizacji czasu racy w zależności od zapotrzebowania na rynku na określone produkty, zdolności produkcyjnych przedsiębiorstwa.

Przykłady elastycznych form zatrudnienia

  • Praca w niepełnym wymiarze - oznacza zatrudnienie o zredukowanym czasie pracy, w stosunku do określonego przepisami ;wynagrodzenie w tym systemie jest proporcjonalne do czasu pracy.
  • Job Sparing - polega na dzieleniu jednego stanowiska pracy między kilku wykonawców, otrzymujących wynagrodzenie proporcjonalnie do wlk wykonanego przez siebie zadania. Ta forma zatrudnienia ma duże znaczenie w okresie słabej koniunktury ponieważ umożliwia pracodawcy zatrzymanie doświadczonego personelu a pracownikowi daje możliwość stabilizacji zatrudnienia.
  • Wypożyczanie pracowników - polega na tym, że przedsiębiorstwo bezpłatnie oddaje swojego pracownika do dyspozycji innego pracodawcy. Na okres ten pracownik i pracodawca zawierają umowę tymczasową.
  • Telepraca - nowoczesna forma organizacji pracy poza siedziba firmy, dzięki zastosowaniu nowoczesnych technologii informatycznych, dająca duże szanse zatrudnienia także osobom niepełnosprawnym.
  • Samozatrudnienie - świadczenie pracy na rzecz własnego przedsiębiorstwa. Najczęściej przedsiębiorstwo wydziela część zadań do realizacji przez pracowników pracujących na własny rachunek.
  • Praca na zlecenie - polega na świadczeniu usług na rzecz pracodawcy, najczęściej dająca pracownikowi możliwość samodzielnego ustalenia konkretnego terminu i msc wykonania pracy.
  • Ruchomy czas pracy - system pracy, w którym ogólny wymiar czasu pracy pozostaje stały, jedynie pracownik ma możliwość rozpoczynania i kończenia pracy wg własnej woli.
  • praca sezonowa

Znaczenie elastycznych systemów pracy

  • stanowią kompromis między wymaganiami przedsiębiorcy, wynikającymi z celów przedsiębiorstwa a potrzebami i oczekiwaniami pracowników
  • zwiększają konkurencyjność przedsiębiorstwa, umożliwiają minimalizację kosztów oraz ograniczenie redukcji zatrudnienia
  • system ten zwiększa motywacje pracowników, pozwala na efektywniejszą realizacje zadań ze względu na dogodny czas pracy
  • pozwala zatrudnionym godzić życie zawodowe z prywatnym

Bibliografia

  • Kozioł L.,Zarządzanie czasem pracy, Kraków 2000, s. 152-168
  • Skowron-Milenik B., Zarządzanie Czasem pracy w przedsiębiorstwie. Podstawy elastycznego kształtowania czasu pracy, AE Poznań 2003, s. 45-80
  • http://www.flexwork.eu.com
  • Gazeta Prawna 180/2005 dod. Praca i Podatki z dnia 15.09.2005r.
  • Machol-Zajda, L. (2008). Rozwój elastycznych form pracy. Zarządzanie Zasobami Ludzkimi, (5), 11-27.

Autor: Joanna Kosińska