Model grawitacji detalu Reilly'ego

Model grawitacji detalu Reilly'ego
Polecane artykuły

Model grawitacji detalu Reilly'ego (metoda wpływów lokalnych) jest jedną z najbardziej znanych metod badania zasięgu handlowego rynków regionalnych. Model oparty jest na prawie grawitacji handlu detalicznego Reilly'ego, które brzmi: "dwa ośrodki A i B przyciągają zakupy mniejszej miejscowości położonej między nimi w pobliżu punktu styczności ich wpływów mniej więcej w stosunku proporcjonalnym do liczby ludności obu ośrodków, a odwrotnie proporcjonalnym do kwadratu odległości każdego z tych ośrodków od miejscowości znajdującej się pomiędzy nimi"[1].

Wzór opisujący prawo Reilly'ego:

\(\frac{Z_{A}}{Z_{B}}=\frac{L_{A}}{Z_{B}}*\left (\frac{d_{B}}{d_{A}} \right)^2\)

gdzie:

  • ZA - zakupy w mieście A,
  • ZB - zakupy w mieście B,
  • LA - liczba ludności miasta A,
  • LB - liczba ludności miasta B,
  • dB - odległość z miasta B do miejscowości pośredniej C,
  • dA - odległość z miasta A do miejscowości pośredniej C.

Modele zasięgu (zasięg ciążenia detalu, wzory Reilly'ego-Converse'a)

Korzystając z wzoru opisującego prawo Reilly'ego można wyznaczyć zasięg rynków konkurujących ze sobą ośrodków lub promień, w jakim dany ośrodek wywiera dominujący wpływ handlowy w stosunku do miasta-konkurenta.

Zasięg rynku A:

\(d_{A}=\frac{d_{AB}}{1+\sqrt{\frac{L_{B}}{L_{A}}}}\)

Zasięg rynku B

\(d_{B}=\frac{d_{AB}}{1+\sqrt{\frac{L_{A}}{L_{B}}}}\)

Granica strefy obojętnej

W modelu grawitacji detalu Reilly'ego przyjmuje się założenie, że istnieje obszar leżący na granicy oddziaływania dwóch ośrodków, którego mieszkańcy dokonują zakupów w mieście A równie często jak w mieście B. Na granicy tych dwóch stref zachodzi relacja:

\( \frac{Z_{A}}{Z_{B}}=1\)

Zastosowanie modelu

Model grawitacji detalu Reilly'ego należy do grupy modeli deterministycznych - nie jest w nim brana pod uwagę zmienność spowodowana licznymi czynnikami w rzeczywistości wpływającymi na kształtowanie się pozycji ośrodków (np. zaopatrzenie, komunikacja). Dlatego rezultaty otrzymane za jego pomocą powinny być interpretowane jedynie jako prawdopodobne, nie pewne. Wyniki z modelu należy skorygować o dane z różnego rodzaju badań terenowych.

Model Reilly'ego, podobnie jak inne modele grawitacji, są wykorzystywane m.in. do badania migracji ludności, podróży, ruchu turystycznego, dojazdów do pracy, zakupów, dostaw, zaopatrzenia.

Bibliografia

Przypisy

  1. S. Mynarski 2001, s. 48

Autor: Katarzyna Kasperczyk