Rodzaje prognoz

Rodzaje prognoz
Polecane artykuły

W literaturze występuje wiele podziałów na rodzaje prognoz, najczęściej spotyka się jednak podziały ze względu na następujące kryteria:

Ze względu na okres prognozowania

Okres czyli okres, którego dotyczy prognoza

  • krótkoterminowe (od jednego do trzech miesięcy); średnioterminowe (od trzech miesięcy do dwóch lat), długoterminowe (od dwóch do pięciu lat); w konkretnych przypadkach te okresy czasowe mogą się różnić, zależy to głównie od wielkości firmy oraz rodzaju i charakteru jej produkcji, czy oferowanych usług Dittman, s. 33-34;
  • strategiczne (prognozy rozpoznawcze, mające zastosowanie w prognozach długoterminowych) oraz operatywne (wykorzystuje się do planowania krótko i średniookresowego).

Ze względu na charakter zjawiska

  • proste, złożone,
  • ilościowe, gdzie wynik wyrażony jest liczbowo; opierają się na modelach przyczynowych i ekstrapolacji. Można je podzielić na:
    • punktowe- określa wartości jakie przyjmuje zmienna prognozowana
    • przedziałowe formułujące przedział liczbowy, gdzie z określonym prawdopodobieństwem znajdzie się przyszła wartość zmiennej prognozowanej
    • wariantowe P. Dittman P, s. 33
  • jakościowe, gdzie wynik wyrażony jest słownie oparte są na osądzie, opinii oraz metodach projekcyjnych.

Ze względu na szczegółowość

  • ogólne (nie znajduje się odpowiedzi na wszystkie pytania),
  • szczegółowe.

Ze względu na zakres ujęcia

  • kompleksowe (pokazuje ogólny obraz badanego przedmiotu),
  • sekwencyjne, fragmentaryczne (pokazuje prawdopodobny obraz zjawisk, faktów w odniesieniu do danego fragmentu.

Ze względu na zasięg terenowy

  • światowe; międzynarodowe; krajowe; regionalne.

Ze względu na metodę prognozowania

  • indukcyjne (jej celem jest uchwycenie ogólnego obrazu przyszłości opierając się na wnioskowaniu, obserwacji dotyczące poszczególnych przypadków, zjawisk, faktów,
  • dedukcyjne (dotyczy kraju oraz środowiska); średnie; modelowe

Ze względu na cel, funkcję

  • ostrzegawcze (ostrzega m.in. przed nadejściem niepożądanych wydarzeń, konsekwencjami procesów rozwojowych); badawcze (akcentujące dokładne i obiektywne rozpoznanie przyszłości), aktywne, pasywne,
  • samorealizujące się, samounicestwiające A. Manikowski, Z. Tarapata, s. 19

Bibliografia

  • P. Dittman, Prognozowanie w przedsiębiorstwie. Metody i ich zastosowanie. Kraków 2003 Oficyna ekonomiczna
  • A. Manikowski, Tarapata Z. Prognozowanie i symulacja w rozwoju przedsiębiorstw. WSE, Warszawa 2002

Autor: Anna Bobak