System wczesnego ostrzegania K. Beermanna

Z Encyklopedia Zarządzania
Skocz do: nawigacja, szukaj

Metodologia Beermanna będąca wieloczynnikową analizą dyskryminacyjna prognozowania upadłości przedsiębiorstw zaliczana jest do europejskiego dorobku tej grupy metod. Rozwój jej przypada na lata 60-70. Jest to pionierska w swojej klasie metoda, której funkcja dyskryminacyjna szacowana jest odrębnie dla każdego roku poprzedzającego bankructwo przedsiębiorstwa.

K. Beermann poddał analizie 42 przedsiębiorstwa prowadzące działalność w Niemczech (21 wypłacalnych i 21 niewypłacalnych) bazując na 10 wskaźnikach. Podał też do każdego z nich parametry krytyczne w 4 kolejnych latach analizy. W odróżnieniu od prac Altmana ta metodologia charakteryzuje się dokładniejszym doborem wskaźników z przypisanymi im wagami w kolejnych latach w tym sensie jest dokładniejsza przez uwzględnienie zmienności parametrów statystycznych w czasie. Ich wartości otrzymane w wyniku oszacowania funkcji przedstawia tabela.

Nazwa wskaźnika Konstrukcja wskaźnika Wagi przypisywane wskaźnikom wskaźnikom w kolejnych latach przed strata kapitału
1 2 3 4
X1 Amortyzacja / Stan początkowy aktywów trwałych + ich przyrost 0,21705 -0,11899 0,04155 0,14874
X2 Nadwyżka finansowa / Zobowiązania ogółem -0,06276 0,17767 0,06143 -0,13853
X3 Przyrost aktywów trwałych / amortyzacja 0,01218 0,00114 -0,00227 0,00383
X4 Zobowiązania ogółem / Suma bilansowa 0,07741 -0,06090 -0,03870 -0,008804
X5 Wynik finansowy netto + podatki+ zyski nadzwyczajne / Aktywa ogółem -0,10477 0,31465 0,90910 -0,12545
X6 Wynik finansowy netto +podatki +zyski nadzwyczajne / Aktywa ogółem -0,81270 -1,00694 -1,52824 -0,28069
X7 Zobowiązania wobec banków / Zobowiązania ogółem 0,16454 0,07427 0,05731 0,06122
X8 Przychody ze sprzedaży / Aktywa ogółema 0,06135 0,07427 0,03751 -0,01123
X9 zapasy / Przychody ze sprzedaży 0,26832 0,19390 0,05573 -0,11443
X10 Wynik finansowy netto +podatki +zyski nadzwyczajne / Zobowiązania ogółem 0,12368 -0,12903 -0,02717 0,15961

Metoda ta może być tylko stosowana w odniesieniu do przedsiębiorstw produkcyjnych. Nie jest efektywna w przypadku przedsiębiorstw handlowych. Tu w wieloczynnikowej analizie dyskryminacji, inaczej niż w uproszczonej, im większa wartość wskaźnika tym gorzej. Wartość graniczna pomiędzy sfera niewypłacalności i wypłacalności wynosi 0,31

Oparcie analizy na zmiennych, którym przypisano różne wagi w kolejnych latach przed strata kapitału w badaniu pozwoliło zmniejszyć łączny błąd prognozy na rok przed zajściem bankructwa do 7,1% z 14,3% w najlepszym pojedynczym wskaźniku.2 Zestawienie błędów prognozy dla kolejnych lat prezentuje tabela (dane w %)

Kolejne lata przed strata kapitału Łączny błąd prognozy Błąd pierwszego rodzaju Błąd drugiego rodzaju
1 7,1 9,5 4
2 11,9 4,8 19,1
3 21,4 9,5 33,3
4 28,6 14,3 42,9

Bibliografia

  • Maczyńska E., Systemy wczesnego ostrzegania
  • Rogowski W. K.. Możliwości wczesnego rozpoznawania symptomów zagrożenia zdolności płatniczej przedsiębiorstwa
  • Zelek A., Zarządzanie kryzysem w przedsiębiorstwie. Perspektywa strategiczna

Autor: Jadwiga Dudzińska