Kryzys gospodarczy

Kryzys gospodarczy
Polecane artykuły


Za najważniejsze i najgroźniejsze dla gospodarki zakłócenia (kryzysy) uważa się tzw. szoki ekonomiczne, nadmierną inflację czy długotrwałą deflację. Wyeliminowanie tych przyczyn pozwala wszystkim podmiotom na funkcjonowanie w ustabilizowanym środowisku gospodarczym, ułatwiającym podejmowanie decyzji o długofalowym zasięgu.

Przyczyny kryzysu

Jest wiele teorii na temat tego co i w jakim stopniu powoduje kryzys gospodarczy. Każdy przypadek głębszego kryzysu gospodarczego diametralnie różni się między sobą przyczynami. Jedyną wspólną cechą każdego kryzysu gospodarczego jest spadek jakości życia społeczeństwa będącego w kryzysie. Oto niektóre powody powstania kryzysów gospodarczych:

  • Wysokie stopy procentowe, które prowadzą do zmniejszenia kapitału możliwego do inwestowania. Można się z tym spotkać kiedy państwo chce wzmocnić swoją walutę
  • Spadki w cenie mieszkań i sprzedaży. W momencie gdy właściciele mieszkań tracą płynność są zmuszeni zredukować swoje wydatki oraz zastawiać swoje mieszkania na hipotekę. W dłuższym okresie czasu to powoduje przejęcie mieszkań przez banki które tracą na nich pieniądze
  • Brak nadzoru państwa nad działaniem banków oraz instytucji finansowych. Może to spowodować olbrzymie ilości oszustw finansowych, przewartościowanie nieruchomości i zaburzenia na rynku (J. Bednarczyk 2009, s. 36)
  • Sytuacja państwa po wojnie. Przed i w trakcie wojny państwa biorące udział wydają olbrzymie nakłady na zbrojenia i zatrudniają dużą ilość ludzi w przemyśle zbrojeniowym i w samym wojsku, takie działania zmniejszają poziom bezrobocia i utrzymują gospodarkę państwa wzroście. Po skończonej wojnie państwa muszą poradzić sobie ze zmniejszeniem nakładów na zbrojenia a społeczeństwo zaangażowane w wojsku musi przekwalifikować się do zwykłej pracy. Przykłady Kryzysów powojennych można najłatwiej znaleźć po I i II Wojnie Światowej
  • Długotrwała Deflacja, powoduje ogólną chęć w społeczeństwie do wstrzymania się z konsumpcją dóbr do momentu kiedy ceny spadną
  • Wzrost podaży pieniądza na globalnym rynku ekonomicznym, co skutkuje w wzroście w cenach aktywów oraz nieruchmości


Skutki kryzysu

Kryzysy gospodarcze potrafią poważnie, i to często na długo, zakłócić funkcjonowanie gospodarki. Rodzi to potrzebę interwencji rządu, który poprzez swoje działania może zneutralizować społeczne i ekonomiczne skutki powstałych zdarzeń.

Istnieją trzy potencjalne przyczyny wytrącenia gospodarki ze stanu równowagi:

  • zmiana popytu: Przesunięcie krzywej popytu ma miejsce wówczas, gdy dokonują się zakłócenia w obrębie nominalnych wydatków i nominalnego popytu na pieniądz. Taka sytuacja może wystąpić gdy spadają (lub rosną) w sposób nie związany ze stopą procentową wydatki inwestycyjne, spada w sposób względnie trwały eksport netto.
  • wzrost poziomu cen: nagła zmiana ogólnego poziomu cen związana jest z faktem, iż zmiana jednego, ale za to bardzo istotnego składnika- kosztowego, pociąga za sobą znaczącą zmianę innych komponentów konstytuujących koszty w całej gospodarce, w następstwie czego rośnie ogólny poziom kosztów, a tym samym i ceny. Przykładem takiego szoku może być wysoki wzrost cen surowców energetycznych, zbóż, a także płac.
  • zmiana potencjału wytwórczego: Cechą postępu technicznego jest wzrost potencjału wytwórczego, a także spadek kosztów jednostkowych. Może zajść sytuacja, iż jednoczesne przeinwestowanie kraju np. pod wpływem optymizmu inwestycyjnego w połączeniu z napływem nowej technologii mogą w krótkim okresie znacznie zwiększyć potencjał wytwórczy, co sprawia, iż poziom potencjalnej podaży rośnie podczas gdy poziom bieżącej podaży pozostaje na tym samym poziomie. Równowaga następuje poprzez obniżkę cen.



Bibliografia



Autor: Michał Domagała, Franciszek Beszłej