Kosztorys

Kosztorys
Polecane artykuły

Kosztorys to "obliczenie przewidywanych kosztów związanych z wykonaniem czegoś"[1].

Kosztorys tworzy się w celu[2]:

  • poznania poziomu kosztów, przed podjęciem decyzji o realizacji przedsięwzięcia
  • planowania kosztów i ich rozkładu na produkcję, sprzedaż, działania marketingowe (w zależności od rodzaju przedsięwzięcia)
  • planowania zaangażowania zasobów ludzkich, finansowych, rzeczowych, niematerialnych oraz materiałowych
  • pomiaru ilościowego i wartościowego zużycia zasobów oraz jego racjonalizacji
  • sporządzania budżetu kosztów produkcji
  • planowania i kontrolowania płynności finansowej przedsiębiorstwa
  • racjonalizacji wydatkowania środków finansowych
  • w celach dowodowych

Kosztorys jest dokumentem wykorzystywanym w wielu dziedzinach do obliczania kosztów wykonania zadań, projektów i przedsięwzięć. Najbardziej rozwinięte i unormowane prawnie jest kosztorysowanie w budownictwie. Inne dziedziny w których powszechnie wykorzystywane są kosztorysy:

  • górnictwo
  • energetyka
  • architektura krajobrazu
  • szacowanie przedsięwzięć kultury: produkcja filmu, widowiska.

Rodzaje kosztorysów

Wyróżnia się następujące rodzaje kosztów[3]:

  • Kosztorys inwestorski – jest sporządzany przez zamawiającego, szacuje koszt określonych robót, jest częścią składową dokumentacji przetargowej
  • Kosztorys ofertowy – służy do uzgodnienia cen przedsięwzięcia. Sporządza go wykonawca zadania. Zawiera przewidywane przez wykonawcę koszty i ustala cenę, za którą jest skłonny wykonać pracę.
  • Kosztorys zamienny – sporządza wykonawca, jeżeli nastąpiły znaczące zmiany w ustalonej umowie, stanowi podstawę do ponownej wyceny realizacji zadania.
  • Kosztorys powykonawczy – również sporządzany przez wykonawcę po wykonaniu robót. Stosuje się go, gdy w chwili zawierania umowy niemożliwe jest dokładne ustalenie zakresu prac oraz ich rozliczeń.

Funkcje kosztorysu

Kosztorysy służą do[4]:

  • Funkcja szacowania kosztów – pełni ją kosztorys tworzony w celu określenia całości wydatków związanych z planowanym zadaniem. Dla inwestora jest to przewidywany koszt szacunkowy, potrzebny do oceny opłacalności i realności inwestycji oraz opracowania planu finansowania.
  • Funkcja cenotwórcza – funkcja ta jest spełniana przez kosztorys tworzony w celu obliczenia ceny, za którą zamówienie może być wykonane. Do takich kosztorysów dolicza się oczekiwany zysk przedsiębiorstwa.
  • Funkcja nakładcza – pojawia się gdy na podstawie kosztorysu możemy ustalić ile godzin pracy zajmie wykonanie robót oraz ile potrzebnych będzie materiałów i sprzętu.

Poza wyżej wymienionymi funkcjami, kosztorysy służą do[5]:

  • opracowania harmonogramu robót
  • planowania zużycia czynników produkcji
  • opracowania programów finansowania
  • bieżącej kontroli kosztów oraz postępu prac
  • dokonywania rozliczeń z inwestorem.

Metody kosztorysowania

kalkulacja szczegółowa – polega na obliczeniu dokładnych wartości wszystkich kosztów bezpośrednich przedmiaru robót oraz doliczenie kosztów pośrednich, zysku i podatku VAT.

kalkulacja uproszczona – polega na obliczeniu wartości kosztorysowej jako sumy iloczynów robót przedmiarowych a następnie doliczeniu podatku VAT[6].

Kosztorys najczęściej składa się z[7]:

Podstawy prawne kosztorysowania

Zasady wyceny prac i tworzenia kosztorysów uwzględnione są w następujących ustawach oraz rozporządzeniach[8]:

  1. Ustawa Kodeks Cywilny (Ustawa z dn.23 kwietnia 1964r: Dz.U. Nr 16 poz.93z późn. zm) – określa zasady kształtowania umów, postanowień i wynagrodzeń.
  2. Ustawa Prawo zamówień publicznych (Ustawa z dn. 29 stycznia 2004r; DZ.U. Nr 19, poz. 177) – reguluje zasady ustalania cen robót budowlanych stanowiących zamówienia publiczne.
  3. Ustawa o cenach (Ustawa z dnia 5 lipca 2001r.; Dz.U. Nr 97, poz. 1050) – określa, że ceny towarów i usług uzgadniane są przez strony zawierające umowę.
  4. Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 18 maja 2004r. w sprawie określania metod i podstaw sporządzania kosztorysu inwestorskiego, obliczania planowanych kosztów prac projektowych oraz planowanych kosztów robót budowlanych określonych w programie funkcjonalno – użytkowym (Dz.U. Nr 130, poz. 1389)
  5. Rozporządzenie Ministra Infrastruktury z dnia 2 września 2004 r. w sprawie szczegółowego zakresu i formy dokumentacji projektowej, specyfikacji technicznych wykonania i odbioru robót budowlanych oraz programu funkcjonalno – użytkowego (Dz.U. Nr 202, poz. 2072)

Przypisy

  1. SJP PWN 2020
  2. A. Janczak, R. Kotapski 2011, s.12
  3. P. Bogacz 2010, s.3
  4. Z. Kowalczyk, J. Zabielski 2005, s.9-10
  5. B. Kacprzyk 2010, s.11
  6. P. Bogacz 2010, s.3-4
  7. A. Stabryła 2006, s.112
  8. P. Bogacz 2010, s.2

Bibliografia

  • Bogacz P. (2010) Podstawy kosztorysowania, Olsztyn.
  • Janczak A., Kotapski R. (2011) Wpływ realizacji projektu książki Słownik Polsko@Polski z Miodkiem na zmiany w systemie controllingu wydawnictwa, Prace naukowe Uniwersytetu Ekonomicznego we Wrocławiu nr.181.
  • Kacprzyk B. (2010) Kosztorysowanie obiektów i robót budowlanych, Oficyna Wydawnicza POLCEN, Warszawa.
  • Kowalczyk Z., Zabielski J. (2005) Kosztorysowanie i normowanie w budownictwie, WSIP, Warszawa.
  • Stabryła A. (2006) Zarządzanie projektami ekonomicznymi i organizacyjnymi, Wydawnictwo Naukowe PWN, Warszawa.
  • Słownik Języka Polskiego PWN, (2020).
  • Świrski A. (2020) Podstawy Kosztorysowania, Centrum Szkoleń RODOS.

Autor: Marta Mieszczak