Patologia

Patologia
Polecane artykuły

Wg Słownika Wyrazów Obcych PWN patologia to[1]:

  1. zjawiska społeczne będące zagrożeniem dla życia społecznego, jego porządku i rozwoju, np. przestępczość, alkoholizm, narkomania,
  2. postawy i zachowania jednostek i grup, niezgodne z wartościami i normami danej kultury i społeczeństwa.

Patologia organizacji to "długotrwała istotna nieprawidłowość w funkcjonowaniu organizacji[2]".

Patologie struktur organizacyjnych

Dysfunkcje utrudniające poprawne działanie organizacji. Są one znaczącą kwestią obniżającą wydajność organizacji. Oto kilka przykładów[3]:

  • Mobbing-polega na długotrwałym terrorze psychicznym w miejscu pracy wobec pracowników. Skutkami mobbingu są zaburzenia w sferze psychiki, zdrowia fizycznego oraz ogólnego funkcjonowania w społeczności ofiary tego zjawiska.
  • Nepotyzm-zjawisko polegające na nadużywaniu zajmowanego stanowiska w rodzinie, które objawia się poprzez faworyzowanie innych członków rodziny drogą obsadzania stanowisk i przydzielania godności.
  • Niekompetencja-polega na braku uprawnień, braku odpowiednich wiadomości na dany temat, niedouczeniu i niewiedzy.

Patologie społeczne

Przypadłości społeczne zaprzeczające przyjętym wzorcom behawioralnym zawartym w normach akceptowanych przez ogół. Są to między innymi[4]:

  1. Przemoc – ukierunkowana potrzebą wywarcia szkodliwego wpływu przez oprawcę na ofierze. Znane rodzaje przemocy to przemoc psychiczna (emocjonalna), przemoc fizyczna i przemoc seksualna. Istnieje również podział na przemoc gorącą, czyli pomysł rodzi się instynktownie w głowie sprawcy, w przypadku mocnego pobudzenia emocjonalnego, oraz przemoc zimną kiedy to jest wcześniej bardzo dobrze zaplanowana i zamierzona. Jest zawsze zamierzona. Powstaje w przypadku, gdy stosujący przemoc czuje się bezkarny i podejmuje próby wyrządzające uszczerbki na zdrowiu ofiary, naruszając jej prawa i godność.
  2. Zachowania agresywne – czynności mające charakter świadomy, celowy, ukierunkowane chęcią zaszkodzenia drugiej osobie. Wyróżnia się agresję wrogą, poprzez którą zadawany jest ból i zranienie, agresję instrumentalną (np. zastraszanie, groźby słowne, lub wyeliminowanie konkurencji), agresję prospołeczną, czyli broniącą interesy społeczne, agresję indukowaną (jest wynikiem efektu psychomanipulacji) oraz agresję odroczoną.
  3. Alkoholizm – występuje, gdy osoba traci panowanie i kontrolę nad ilością spożywanego alkoholu etylowego. Jednostki borykające się z owym problemem napotykają na trudności związane z życiem osobistym czy zawodowym. Samo zjawisko jest uwarunkowane wieloczynnikowo, w konsekwencji czego profilaktyka, jak i samo leczenie sprawiają, że ludzkość stoi przed ogromnym wyzwaniem z ową najpopularniejszą substancją psychoaktywną. Warto wspomnieć, że spożywanie alkoholu jest zakorzenione w kulturze wielu krajów, co powoduje ogólne przyzwolenie na jego nadużycie.
  4. Narkomania – jest to uzależnienie od narkotyków, czyli wszelkiego rodzaju substancji, które zaburzają podstawowe czynności mózgu, takich jak: substancje psychotropowe, pobudzające i halucynogenne. Mają one bardzo szkodliwy wpływ dla osoby, która je zażywa oraz dla całego społeczeństwa. Może wyrządzić nieodwracalne szkody w ludzkim mózgu. Charakteryzuje się ona tak zwanym głodem narkotykowym, czyli silnym pragnieniem zażywania tych substancji.
  5. Samobójstwo – polega na celowym, dobrowolnym odebraniu sobie życia. Jest wiele przyczyn samobójstwa, zwykle jest nim ogromny smutek, depresja bądź inne zaburzenia psychiczne np. schizofrenia oraz dwubiegunowość.
  6. Prostytucja – polega na uprawianiu stosunków płciowych, oddawaniu swojego ciała, w celu zaspokojeniu potrzeb seksualnych innej osoby. Prostytucja ma na celu osiągnięcie jakichś korzyści, zwykle zarobkowych.
  7. Sekta – jest sposobem postępowania, bądź drogą, którą się podąża. Sekta można nazwać grupą, która izoluje się od większej wspólnoty, wyznaje własne zasady, normy postępowania i posiada własną hierarchię wartości.
  8. Subkultury – jest to względnie zintegrowana grupa społeczna, cechująca się odrębnymi wzorcami kultury i postaw charakterystycznych dla całej społeczności. Jest ona segmentem kultury i nie ulega wartościowaniu.

Pojęcie patologii w znaczeniu biologicznym

Patologia to "nauka o przyczynach chorób, mechanizmach ich rozwoju i przebiegu, objawach i skutkach; obejmuje wiele nauk medycznych podstawowych, między innymi: mikrobiologię, serologię, immunologię, anatomię i fizjologię patologiczną, histopatologię[5]."

Sama geneza słowa wywodzi z języka greckiego, gdzie pathos oznacza cierpienie.

Przypisy

  1. Wiśniakowska L. (2019), Słownik wyrazów obcych PWN, Wydawnictwo Naukowe PWN, Warszawa
  2. Pasieczny J. (2016),Źródła patologii organizacyjnych,"Zarządzanie i Finanse Journal of Management and Finance Vol. 14, Nr 3/2/2016", Warszawa, s.173
  3. Kamińska B. (2014),Mobbing jako patologia w kierowaniu personelem,Społeczna Akademia Nauk w Łodzi, Łódź
  4. Albański L. (2010),Wybrane zagadnienia z patologii społecznej,Rada Wydawnicza Kolegium Karkonoskiego, Jelenia Góra, s.7
  5. Kaczorowski B. (red) (2007),Encyklopedia Popularna PWN. Wydanie trzydzieste czwarte, Wydawnictwo Naukowe PWN, Warszawa

Bibliografia

Autor: Marcelina Drobot