Luka deflacyjna

Z Encyklopedia Zarządzania

Luka deflacyjna - "powstaje w gospodarce w skutek braku równowagi na rynku. Może występować wtedy, gdy zagregowana podaż jest większa od zagregowanego popytu. Luką deflacyjną nazywamy sytuację, w której suma wydatków na dobra i usługi jest niższa od dochodu narodowego. Daje więc ona początek procesom dostosowawczym, opartym na obniżce ogólnego poziomu cen, z którą związane jest zmniejszenie podaży oraz wzrost popytu, doprowadzając tym samym do stanu równowagi na rynku. Zbyt duża luka deflacyjna skutkuje nasileniem się tendencji deflacyjnych. Luka deflacyjna występuje w gospodarce rynkowej, w przeciwieństwie do gospodarek planowanych" (Luka deflacyjna 2022).

"Luka deflacyjna jest stanem braku równowagi rynkowej, który wyrażony jest poprzez istnienie nadwyżki globalnej podaży nad globalnym popytem. Sytuacja ta powoduje, iż w gospodarce występuje niedobór globalnego popytu. W gospodarce wolnorynkowej pojawienie się luki deflacyjnej wywołuje proces dostosowawczy, który przejawia się obniżką cen. W wyniku tego rośnie popyt, obniża się podaż, a rynek wraca do stanu równowagi rynkowej" (Begg, Dornbush, Fisher 2007, s. 278).

"Luka deflacyjna to sytuacja, w której suma wydatków na dobra i usługi wytwarzane w kraju jest niższa od dochodu narodowego (dopływy niższe od odpływów), w sytuacji gdy dochód narodowy zapewnia pełne zatrudnienie. Jeżeli dochód narodowy w punkcie równowagi znajduje się poniżej poziomu zapewniającego pełne zatrudnienie, wystąpi niepełne wykorzystanie zdolności produkcyjnych w gospodarce, a tym samym pojawi się bezrobocie wynikające z niedostatku popytu. Zjawisko to jest nazywane luką deflacyjną" (Sloman 2001, s. 321).

Przyczyny powstawania luki deflacyjnej

Luka deflacyjna może być powodowana przez następujące czynniki (Barczyk 2014, s. 110):

  • przewidywana obniżka rentowności kapitału
  • spadek krańcowej skłonności do konsumpcji
  • wzrost stopy procentowej.

Luka deflacyjna powstaje wówczas, gdy globalna suma cen środków spożycia jest na wyższym poziomie niż fundusz płac oraz dochód indywidualnych producentów, a podaż w finansowym ujęciu jest wyższa od efektywnego popytu. Korygowanie zjawiska deflacji może następować w każdej gospodarce społecznej przy pomocy wzrostu zatrudnienia, które podnosi dochody (Zajda 1959, s. 191).

W gospodarce kapitalistycznej, luka deflacyjna powstaje jako zjawisko kryzysu gospodarczego w momencie, kiedy następuje zwiększenie bezrobocia efektywnego, czyli takiego, w którym zawodowo czynni pracownicy tracą zatrudnienie w skutek kryzysowego ograniczenia produkcji. Wyhamowanie oraz likwidację powstałej luki deflacyjnej następuje poprzez interwencjonizm państwa. Podnosi to siłę nabywczą oraz przestrzega, aby powstały bodźce wzrostu produkcji i dodatkowego zatrudnienia, co sprzyja tworzeniu się dodatkowych dochodów (Zajda 1959, s. 191).

Bibliografia

Autor: Patryk Kozioł