Portal moze zapisywać w przeglądarce uzytkownika informacje związane z logowaniem oraz statystykami oglądalności. Jeśli nie zgadzasz się z tym, opuść stronę.

Zysk

Z Encyklopedia Zarządzania
Skocz do: nawigacji, wyszukiwania

Charakterystyka

Zysk to dodatni wynik finansowy przedsiębiorstwa, oznacza, że ma ono wyższe przychody niż koszty ich uzyskania. Inaczej, jest to "nadwyżka wartości sprzedaży nad ogólnymi wydatkami; wynagrodzenie dla firm za angażowanie jej zasobów w warunkach ryzyka w celu zaspokojenia potrzeb odbiorców. Zysk jest podstawą do inwestowania i rozwoju firmy." (A. Wiśniewski 1995, s. 255)

Zysk jest wartością ekstensywną i nie określa bezpośrednio efektywności gospodarowania i inwestowania. Jest wskaźnikiem pozwalającym określić czy działalność gospodarcza przedsiębiorstwa jest opłacalna, czy też nie.

Rodzaje

  • zysk brutto - to różnica między przychodami netto ze sprzedaży a kosztami sprzedanych produktów. Koszty te, to koszty zmienne ponoszone za każdym razem przy produkcji. Zysk brutto pokazuje wkład każdej sprzedanej jednostki produktu w wynik finansowy przedsiębiorstwa,
  • zysk netto - czyli marża ze sprzedaży plus rabaty po odliczeniu kosztów działalności i podatków. Jest rzeczywistym miernikiem opłacalności. Zysk netto to nadwyżka, która pozostaje po odjęciu wszystkich kosztów. Różnica między przychodem ze sprzedaży a kosztem całkowitym,
  • zysk kapitałowy - to wzrost wartości samego kapitału np. w wyniku wzrostu cen posiadanych papierów wartościowych na giełdzie,
  • księgowy zysk przedsiębiorstwa - jest równy wynikowi finansowemu obliczonego z rachunku zysków i strat firmy,
  • ekonomiczny zysk - jest równy zyskowi księgowemu pomniejszonemu o wartość odsetek kapitałowych, które można by uzyskać wypożyczając równowartość kosztów według przeciętnego oprocentowania kredytów w tym samym okresie,

  • normalny zysk przedsiębiorstwa - występuje gdy zysk ekonomiczny wynosi 0. Oznacza to, że firma nie tworzy rzeczywistej wartości dodanej,
  • zysk nadzwyczajny - powstaje w wyniku zdarzeń trudnych do przewidzenia, poza działalnością operacyjną przedsiębiorstwa i nie związane z ogólnym ryzykiem jej prowadzenia np. skutki zdarzeń losowych ( odszkodowania uzyskane od ubezpieczycieli z tytułu szkód losowych ),
  • zysk operacyjny - zysk ten nie uwzględnia dochodów i kosztów związanych z funkcjonowaniem rynku pieniężnego, sald strat i zysków nadzwyczajnych oraz podatku dochodowego.

Właściwy zysk, zwany zyskiem ekonomicznym (określany również mianem zysku nadzwyczajnego) stanowi nadwyżkę całkowitego zysku firmy ponad zysk normalny (stanowiący próg rentowności prowadzonej działalności gospodarczej), jest kwota jaka zostaje po odjęciu od przychodów przedsiębiorstwa wszystkich kosztów, a wiec koszów księgowych łącznie z kosztem utraconych możliwości alternatywnego wykorzystania kapitału i kosztem ryzyka prowadzenia interesów firmy.

Zysk normalny jest to taka wielkość zysku księgowego, która dokładnie odpowiada wielkości kosztów ukrytych. O zysku normalnym mówimy wówczas, gdy przychód całkowity dokładnie odpowiada poziomowi kosztu całkowitego. Zysk normalny traktowany jest w ekonomii jako koszt, który koniecznie musi być pokryty, jeśli producent ma kontynuować określona działalność w długim okresie.

Źródła powstawania zysków

Wśród głównych źródeł pozwalających osiągnąć zysk ekonomiczny można wymienić:

  • Innowacyjność. Przejawiać się może we wprowadzaniu na rynek nowych produktów lub ulepszaniu dotychczas wytwarzanych (innowacyjność produktowa) oraz w unowocześnianiu stosowanych procesów technologicznych ( innowacyjność technologiczna). Innowacyjność produktowa stwarza możliwość osiągnięcia zysku ekonomicznego poprzez wzrost cen wprowadzanych nowości na rynek. Z kolei innowacyjność technologiczna prowadzi do obniżenia kosztów produkcji, co przy niezmienionym poziomie ceny produktu stanowi istotne źródło zysku ekonomicznego. Zysk ekonomiczny będący rezultatem innowacyjnosci otrzymywany będzie przez firmy dopóty, dopóki inni producenci nie wprowadza takich samych rozwiązań, co powoduje obniżkę cen i zanik zysku ekonomicznego.
  • Przedsiębiorczość. Podejmowanie inicjatywy, ryzyka prowadzenia interesów, zdolności rozpoznawania i wykorzystywania zyskownych okazji transakcje giełdowe).
  • Wykorzystywanie pozycji monopolistycznej przez firmę. Wyłączne dysponowanie przez firmę pewnymi zasobami, patentami licencjami, projektami racjonalizatorskimi itp. stwarza sposobność do manipulowania cena i podąża gwarantując osiąganie zysku ekonomicznego. Również ustawodawstwo państwowe chroniące firmy monopolistyczne przed konkurencją stwarza możliwości otrzymywania zysku nadzwyczajnego, nie zawsze wynikającego z poprawnej efektywności gospodarowania.

Bibliografia

  • Wiśniewski A., Marketing, Wydawnictwo Szkolne i Pedagogiczne, Warszawa 1995, s.255,
  • Machera B., Podstawy rachunkowości. Aspekty teoretyczne i praktyczne, Wydawnictwo naukowe PWN, Warszawa 2005, s. 207, 247-249,
  • Kotler P., Armstrong G., Saunders J., Wong V., Marketing, podręcznik europejski, Polskie Wydawnictwo Ekonomiczne, Warszawa 2002, s. 757-758
  • Milewski R., Elementarne zagadnienia ekonomii, Warszawa 2007
  • Włudyka T., Polityka gospodarcza (część I), Warszawa 2007

Autor: Magdalena Mazur, Marta Nestorowicz

Oceń treść artykułu

Aktualna ocena artykułu: 65/100 (głosów: 68)
 Musisz włączyć JavaScript, aby głosować