Transformacja: Różnice pomiędzy wersjami

Linia 9: Linia 9:
 
'''Transformacja''' jest procesem zmieniającym stan przedmiotów istniejących w świecie realnym, zmianą przeobrażającą charakter lub istotę czegoś, zmierzająca do zmiany istniejącego ładu.
 
'''Transformacja''' jest procesem zmieniającym stan przedmiotów istniejących w świecie realnym, zmianą przeobrażającą charakter lub istotę czegoś, zmierzająca do zmiany istniejącego ładu.
  
Transformacja dokonuje się pod wpływem sił wewnętrznych zmieniających [[system]]ów. Jest to [[proces]] przechodzenia od gospodarki nakazowo-rozdzielczej i towarzyszącego jej systemu autorytarnego, do gospodarki rynkowej i ustroju demokratycznego, przy stopniowo dokonywanych zmianach w wielu dziedzinach życia społeczno-gospodarczego, a zwłaszcza  w trzech sferach (m.in. w sferze materialno-technicznej, instytucjonalnej i mentalnej);
+
Transformacja dokonuje się pod wpływem sił wewnętrznych zmieniających [[system]]ów. Jest to [[proces]] przechodzenia od gospodarki nakazowo-rozdzielczej i towarzyszącego jej systemu autorytarnego, do [[Gospodarka rynkowa|gospodarki rynkowej]] i ustroju demokratycznego, przy stopniowo dokonywanych zmianach w wielu dziedzinach życia społeczno-gospodarczego, a zwłaszcza  w trzech sferach (m.in. w sferze materialno-technicznej, instytucjonalnej i mentalnej);
 
   
 
   
- w ''sferze materialnej'' konieczne jest unowocześnienie struktury gospodarki  narodowej,  
+
- w ''sferze materialnej'' konieczne jest unowocześnienie struktury [[Gospodarka narodowa|gospodarki  narodowej]],  
  
 
- w ''sferze instytucjonalnej'' - zmiana zakresu i sposobu działania urzędów, instytucji i przedsiębiorstw, zaś  
 
- w ''sferze instytucjonalnej'' - zmiana zakresu i sposobu działania urzędów, instytucji i przedsiębiorstw, zaś  
Linia 17: Linia 17:
 
- w ''sferze mentalnej'' - zastąpienie bezradności jednostek i grup społecznych duchem obrotności i przedsiębiorczości.
 
- w ''sferze mentalnej'' - zastąpienie bezradności jednostek i grup społecznych duchem obrotności i przedsiębiorczości.
  
:*[[Gospodarka]] nakazowo-rozdzielcza (nazywana też socjalistyczną, planową lub scentralizowaną), opierając się na powszechnej własności społecznej i za pomocą [[plan]]ów gospodarczych (rocznych i wieloletnich), miała skutecznie eliminować żywiołowość procesów gospodarczych, typowych dla kapitalizmu, a także optymalnie kształtować procesy produkcji, podziału, akumulacji i spożycia.
+
:*[[Gospodarka]] nakazowo-rozdzielcza (nazywana też socjalistyczną, planową lub scentralizowaną), opierając się na powszechnej własności społecznej i za pomocą [[plan]]ów gospodarczych (rocznych i wieloletnich), miała skutecznie eliminować żywiołowość procesów gospodarczych, typowych dla [[Kapitalizm|kapitalizmu]], a także optymalnie kształtować [[Proces produkcji|procesy produkcji]], podziału, akumulacji i spożycia.
 
<google>ban728t</google>
 
<google>ban728t</google>
:*Fundamentem gospodarki rynkowej jest szeroka swoboda gospodarcza w zakresie tworzenia podmiotów gospodarczych i ich działalności. Mają one możliwość wyboru profilu produkcji i usług, rodzaju inwestycji, sposobu alokacji posiadanego [[kapitał]]u, obrotu towarami itp. Pełna wolność gospodarcza oznacza podejmowanie samodzielnych decyzji dotyczących produkcji, alokacji, konsumpcji, siły roboczej i kształtowania cen. Warunkiem urynkowienia gospodarki jest więc istnienie samodzielnych przedsiębiorstw i ich nastawienie na powiększenie nadwyżki finansowej.  
+
:*Fundamentem gospodarki rynkowej jest szeroka swoboda gospodarcza w zakresie tworzenia [[Podmiot gospodarczy|podmiotów gospodarczych]] i ich działalności. Mają one możliwość wyboru profilu produkcji i usług, rodzaju [[Inwestycja|inwestycji]], sposobu alokacji posiadanego [[kapitał]]u, obrotu towarami itp. Pełna wolność gospodarcza oznacza podejmowanie samodzielnych decyzji dotyczących produkcji, alokacji, konsumpcji, [[Siła robocza|siły roboczej]] i kształtowania cen. Warunkiem urynkowienia gospodarki jest więc istnienie samodzielnych przedsiębiorstw i ich nastawienie na powiększenie nadwyżki finansowej.  
  
 
==Bibliografia==
 
==Bibliografia==

Wersja z 08:49, 9 maj 2014

Charakterystyka

Termin transformacja w przeważającej liczbie wypadków jest używany jako synonim terminu zmiana. W znacznie mniejszej liczbie wypadków był używany jako synonim terminu rozwój, rzadziej jako synonim terminu postęp.

Jan Szczepański przyjmuje transformację jako jeden z trzech zasadniczych sposobów przekształcenia rzeczywistości: reformy, rewolucje, transformacje.

Definicja

Transformacja jest procesem zmieniającym stan przedmiotów istniejących w świecie realnym, zmianą przeobrażającą charakter lub istotę czegoś, zmierzająca do zmiany istniejącego ładu.

Transformacja dokonuje się pod wpływem sił wewnętrznych zmieniających systemów. Jest to proces przechodzenia od gospodarki nakazowo-rozdzielczej i towarzyszącego jej systemu autorytarnego, do gospodarki rynkowej i ustroju demokratycznego, przy stopniowo dokonywanych zmianach w wielu dziedzinach życia społeczno-gospodarczego, a zwłaszcza w trzech sferach (m.in. w sferze materialno-technicznej, instytucjonalnej i mentalnej);

- w sferze materialnej konieczne jest unowocześnienie struktury gospodarki narodowej,

- w sferze instytucjonalnej - zmiana zakresu i sposobu działania urzędów, instytucji i przedsiębiorstw, zaś

- w sferze mentalnej - zastąpienie bezradności jednostek i grup społecznych duchem obrotności i przedsiębiorczości.

  • Gospodarka nakazowo-rozdzielcza (nazywana też socjalistyczną, planową lub scentralizowaną), opierając się na powszechnej własności społecznej i za pomocą planów gospodarczych (rocznych i wieloletnich), miała skutecznie eliminować żywiołowość procesów gospodarczych, typowych dla kapitalizmu, a także optymalnie kształtować procesy produkcji, podziału, akumulacji i spożycia.
  • Fundamentem gospodarki rynkowej jest szeroka swoboda gospodarcza w zakresie tworzenia podmiotów gospodarczych i ich działalności. Mają one możliwość wyboru profilu produkcji i usług, rodzaju inwestycji, sposobu alokacji posiadanego kapitału, obrotu towarami itp. Pełna wolność gospodarcza oznacza podejmowanie samodzielnych decyzji dotyczących produkcji, alokacji, konsumpcji, siły roboczej i kształtowania cen. Warunkiem urynkowienia gospodarki jest więc istnienie samodzielnych przedsiębiorstw i ich nastawienie na powiększenie nadwyżki finansowej.

Bibliografia

  • J. Szczepański, Reformy, rewolucje, transformacje, Wydawnictwo IFiS PAN, Warszawa 1999, s. 61-74
  • Makro i mikro ekonomia. Podstawowe problemy pod redakcją naukową S. Marciniaka, Wydawnictwo Naukowe PWN, Warszawa 1998, s. 93-95

Autor: Irena Ratusz