Staż pracy

Wersja z dnia 19:41, 8 sty 2019 autorstwa Sw (dyskusja | edycje) (Infobox update)
(różn.) ← poprzednia wersja | przejdź do aktualnej wersji (różn.) | następna wersja → (różn.)
Staż pracy
Polecane artykuły


Staż pracy to łączna długość okresów zatrudnienia, które mają istotne znaczenie przy ustalaniu uprawnień pracowniczych, przykładowo takich jak prawo do urlopu wypoczynkowego. Jest to okres, w którym pracownik świadczy na rzecz pracodawcy pracę w ramach stosunku pracy.

Stosunek pracy

"Przez nawiązanie stosunku pracy pracownik zobowiązuje się do wykonywania pracy określonego rodzaju na rzecz pracodawcy i pod jego kierownictwem oraz w miejscu i czasie wyznaczonym przez pracodawcę, a pracodawca- do zatrudnienia pracownika za wynagrodzeniem". Pracowniczy stosunek pracy najczęściej nawiązuje się przez zawarcie umowy o pracę. (Dz.U. 1974 Nr 24 poz. 141)

Ochrona trwałości stosunku pracy

Stabilizacja zatrudnienia pracownika ma związek z jego stażem pracy u danego pracodawcy. Im dłuższy staż pracy posiada pracownik tym większe jego związanie z zakładem pracy oraz idące za tym przywileje i uprawnienia. Staż pracy uznaje się za sprawiedliwe kryterium zróżnicowania uprawnień pracowniczych.

W polskim prawie pracy powszechna ochrona stosunku pracy zasadniczo nie jest uzależniona od stażu pracy. Obowiązek uzasadnienia wypowiedzenia bezterminowej umowy o pracę powstaje bowiem z dniem nawiązania stosunku pracy. Jednak intensywność tej ochrony w co najmniej trzech kwestiach zależy od stażu pracy.

  • Przede wszystkim prawo pracy uzależnia długość okresu wypowiedzenia od stażu pracy pracownika.
  • Również wysokość odszkodowania z tytułu wadliwego wypowiedzenia umowy o pracę a także wysokość wynagrodzenia za czas kiedy pracownik pozostawał bez pracy w przypadku przywrócenia do pracy uzależnione są od długości okresu wypowiedzenia, który jak już wcześniej wspomniano zależy od długości zakładowego stażu pracy.
  • “Po trzecie, w orzecznictwie ukształtowana została reguła, zgodnie z którą staż pracy może stanowić uzasadnione kryterium wyboru pracownika do zwolnienia w ramach zwolnień grupowych”. (A. Rycak 2013, s. 100-101)

Okres wypowiedzenia

Zgodnie z kodeksem pracy okres wypowiedzenia umowy o pracę zarówno zawartej na czas określony jak i zawartej na czas nieokreślony jest uzależniony od okresu zatrudnienia (stażu pracy) u danego pracodawcy.

"Okres wypowiedzenia umowy o pracę zawartej na okres próbny wynosi:

  • 3 robocze, jeżeli okres próbny nie przekracza 2 tygodni,
  • 1 tydzień, jeżeli okres próbny jest dłuższy niż 2 tygodnie,
  • 2 tygodnie, jeżeli okres próbny wynosi 3 miesiące." (Dz.U. 1974 Nr 24 poz. 141)

"Okres wypowiedzenia umowy o pracę na czas nieokreślony wynosi:

  • 2 tygodnie, jeżeli pracownik był zatrudniony krócej niż 6 miesięcy,
  • 1 miesiąc, jeżeli pracownik był zatrudniony co najmniej 6 miesięcy,
  • 3 miesiące, jeżeli pracownik był zatrudniony co najmniej 3 lata" (Dz.U. 1974 Nr 24 poz. 141)

"Do stażu pracy wlicza się pracownikowi okres zatrudnienia u poprzedniego pracodawcy, jeżeli zmiana pracodawcy nastąpiła na zasadach określonych w art. 23 k.p. (w przypadku przejścia zakładu pracy na innego pracodawcę), a także w sytuacji gdy z mocy odrębnych przepisów nowy pracodawca jest następcą prawnym w stosunkach pracy nawiązanych przez pracodawcę poprzednio zatrudniającego tego pracownika." (M. Rycak, E. Wronikowska, A. Rycak 2012, s. 91)

Urlop wypoczynkowy

Każdy pracownik ma prawo do corocznego, nieprzerwanego i płatnego urlopu wypoczynkowego. Jeżeli pracownik podejmuje pracę pierwszy raz w życiu to w tym roku kalendarzowym uzyskuje prawo do urlopu. Z upływem każdego miesiąca przysługuje mu 1/12 wymiaru urlopu jaki nabywa po przepracowaniu roku. W każdym następnym roku kalendarzowym pracownik nabywa prawa do kolejnych urlopów. (G. Aniszewska 2007, s. 57)

Zgodnie z art. 154 § 1 Kodeksu pracy wymiar urlopu wynosi: 20 dni- jeżeli pracownik jest zatrudniony krócej niż 10 lat 26 dni- jeżeli pracownik jest zatrudniony co najmniej 10 lat. (Dz.U. 1974 Nr 24 poz. 141)

Sposób liczenia lat pracy do okresu zatrudnienia od którego jest uzależnione prawo do urlopu i wymiar urlopu jest niezwykle ważny i korzystny dla pracowników. Liczy się okresy poprzedniego zatrudnienia bez względu na przerwy w zatrudnieniu oraz sposób ustania stosunku pracy. W przypadku pracownika zatrudnionego w niepełnym wymiarze czasu pracy wymiar urlopu ustala się proporcjonalnie do wymiaru czasu pracy tego pracownika. (K. Raczyńska- Styczek 2017, s. 42)

Staż pracy danego pracownika nie jest jedyną rzeczą od której zależy wymiar urlopu wypoczynkowego. Na równi ze stażem pracowniczym traktuje się okresy nauki w szkołach ponadpodstawowych. Do okresu pracy wlicza się z tytułu ukończenia:

  • zasadniczej lub równorzędnej szkoły zawodowej- nie więcej niż 3 lata,
  • średniej szkoły zawodowej- nie więcej niż 5 lat,
  • średniej szkoły ogólnokształcącej- 4 lata,
  • szkoły policealnej- 6 lat,
  • szkoły wyższej- 8 lat.

Nie można sumować okresów nauki na poszczególnych etapach kształcenia. Jeżeli pracownik równocześnie pobierał naukę i pracował ma prawo wybrać korzystniejszy dla siebie okres zaliczany do stażu urlopowego, tzn. okres zatrudnienia bądź lata nauki. (K. Raczyńska- Styczek 2017, s. 42)

Bibliografia

Autor: Agnieszka Wincenciak

Uwaga.png

Treść tego artykułu została oparta na aktach prawnych.

Zwróć uwagę, że niektóre akty prawne mogły ulec zmianie od czasu publikacji tego tekstu.