Inwentaryzacja: Różnice pomiędzy wersjami

m (Infobox update)
 
(Nie pokazano 11 wersji utworzonych przez 5 użytkowników)
Linia 1: Linia 1:
==Charakterystyka==
+
{{infobox4
Inwentaryzacja w szerokim tego słowa znaczeniu to ogół czynności związanych z ustaleniem rzeczywistego stanu zasobów majątkowych danej jednostki ( aktywów ) i źródeł ich pochodzenia ( pasywów ) na dany [[moment bilansowy]].
+
|list1=
 +
<ul>
 +
<li>[[Zasady prowadzenia inwentaryzacji]]</li>
 +
<li>[[Badanie sprawozdania finansowego]]</li>
 +
<li>[[Obieg dokumentów księgowych]]</li>
 +
<li>[[Rachunkowość finansowa]]</li>
 +
<li>[[Procedura budżetowania]]</li>
 +
<li>[[Konto analityczne]]</li>
 +
<li>[[Kontrola obiegu dokumentów księgowych]]</li>
 +
<li>[[Proces księgowości]]</li>
 +
<li>[[Konto księgowe]]</li>
 +
</ul>
 +
}}
  
Inwentaryzacja pochodzi od słowa łacińskiego "inventarium" , co tłumaczy się jako "służący do odnalezienia" oraz "spis" i w wąskim tego słowa znaczeniu inwentaryzacja to spis z inwentarza z natury. Popularną nazwą spisu [[towar]]ów, materiałów, [[produkt]]ów, środków trwałych, środków pieniężnych jest "remanent".
 
  
W wąskim znaczeniu słowo inwentaryzacja pokrywa się z popularną nazwą remanent i potocznie nazwy te używane są zamiennie. Jednakże w szerokim znaczeniu inwentaryzacja to nie tylko spis z natury.  
+
'''Inwentaryzacja'''- zespół czynności, które zmierzają do ustalenia realnego stanu środków trwałych i obrotowych [[Przedsiębiorstwo|przedsiębiorstwa]], a także [[Zobowiązania|zobowiązań]] na dany moment.
  
Prawidłowe przeprowadzenie inwentaryzacji wymaga przestrzegania kilku [[Zasady prowadzenia inwentaryzacji|zasad]] opisywanych w przepisach Ustawy o rachunkowości.
+
W świetle [[Ustawa o rachunkowości|ustawy o rachunkowości]] '''inwentaryzacja''' stanowi obowiązkowy element rachunkowości poprzedzający etap sporządzania sprawozdania finansowego oraz rocznego zamknięcia ksiąg rachunkowych.
  
 +
==Cele inwentaryzacji==
 +
Rozróżniamy następujące cele inwentaryzacji:
 +
* doprowadzenie do zgodności stanu '''ewidencyjnego''' ze stanem '''rzeczywistym'''
 +
* zapewnienie rzetelności ksiąg rachunkowych oraz wiarygodności [[Sprawozdanie finansowe|sprawozdań finansowych]]
 +
* rozliczenie osób odpowiedzialnych za mienie jednostki
 +
* przeciwdziałanie nieprawidłowościom w gospodarce majątkiem jednostki
 +
 +
Z uwagi na różnorodność jednostek sektora finansów publicznych istotną rolę pełni odpowiedni '''podział zadań''' i '''odpowiedzialności w zakresie inwentaryzacji''' pomiędzy komórki organizacyjne i delegowanie uprawnień na poszczególnych pracowników. Od efektów ich pracy bezpośrednio zależy '''jakość inwentaryzacji''', a tym samym jakość sprawozdań finansowych. Nie można uznać rocznego sprawozdania finansowego za wiarygodne, jeśli zostało ono sporządzone na podstawie danych z ksiąg rachunkowych niepotwierdzonych inwentaryzacją.
 +
 +
<google>ban728t</google>
 +
 +
==Rodzaje inwentaryzacji==
 +
Rodzaje inwentaryzacji:
 +
*'''systematyczna''' – jest ona powtarzana okresowo albo prowadzona stale w systemie ciągłym
 +
*'''cykliczna''' – jest jednym z rodzajów inwentaryzacji systematycznej, która charakteryzuje się stałą częstotliwością powtarzania (np. co 2 lata, co kwartał)
 +
*'''okazjonalna''' – pojawia się nagle i wywołana jest jakąś przyczyną (np. powodzią), ale również z okazji [[Kontrola|kontroli]] specjalnej czy zamknięcia placówki
 +
*'''doraźna''' – niezapowiedziana
 +
*'''pełna''' – obejmuje składniki majątkowe zarówno obce jak i własne
 +
*'''częściowa''' – obejmuje tylko niektóre składniki majątkowe
 +
*'''rozliczeniowa''' – rozlicza osoby, które są materialnie odpowiedzialne za powierzone mienie
 +
*'''szacunkowa''' – służy do oceny przybliżonego stanu składników majątkowych, ma ona na celu zorientowanie się, w krótkim czasie jaki jest stan [[Majątek|majątku]]
 +
*'''kontrolna''' – jest wykonywana w celach czysto kontrolnych, weryfikacyjnych i jest zlecana przez organy zewnętrzne bądź organy stanowiące firmy
 +
*'''przeglądowa''' – polega na spisie z natury, aby dokonać przeglądu zapasów w konkretnym celu
 +
*'''roczna''' – stosowana aby ustalić [[dochód]] do opodatkowania albo aby urealnić [[bilans]] i [[wynik finansowy]]
 +
*'''kwartalna''' – stosowana w niektórych jednostkach aby ustalić dochód do opodatkowania
 +
*'''zdawczo – odbiorcza''' – stosowana jest, podczas gdy przekazywane są składniki majątkowe innej [[Firma|firmie]] bądź osobie materialnie odpowiedzialnej
 +
*'''nadzwyczajna''' - jest wykonywana na żądanie lub wniosek organów zewnętrznych, bądź w razie zamknięcia firmy
 +
*'''ciągła''' – jest dokonywana w większych magazynach bądź składach, gdzie rzeczowe składniki majątkowe są rozliczane ilościowo bądź ilościowo – wartościowo, metoda ta trwa czasami dłuższy czas ze względu na spisanie całkowitej liczby wszystkich składników majątkowych, czasami trwa to nawet cały rok
 +
 +
==Zasady inwentaryzacji==
 +
W literaturze można znaleźć następujące zasady inwentaryzacji:
 +
#'''Zasada terminowości i częstotliwości''' – polegająca na przeprowadzaniu inwentaryzacji w terminach zgodnych z planem i z zachowaniem częstotliwości wymaganej [[Ustawa o rachunkowości|ustawą o rachunkowości]]
 +
#'''Zasada podwójnej kontroli''' – dwukrotne sprawdzenie każdej pozycji przed wpisaniem jej do arkusza inwentaryzacyjnego
 +
#'''Zasada "zamkniętych drzwi”''' – wykonywanie inwentaryzacji w czasie nieczynności placówki, aby zapewnić odpowiednie warunki. Taka inwentaryzacja jest dokładniejsza jednak bardziej kosztowna.
 +
#'''Zasada rzetelnego obrazu''' –ustalenie rzeczywistego stanu aktywów i pasywów polegające na dokładnym pomiarze, identyfikacji nazw, symboli, cen oraz wartości pieniężnej, handlowej i użytkowej.
 +
#'''Zasada kompletności i kompleksowości''' - uwzględnienie wszystkich składników majątkowych, zarówno objętych ewidencją bilansową jak i nieobjętych tą ewidencją, a będących na stanie.
 +
#'''Zasada kolejnych czynności''' – określenie kolejności prac w czasie inwentaryzacji.
 +
#'''Zasada zaskoczenia'''– przeprowadzenie spisu w momencie nieoczekiwanym.
 +
#'''Zasada uczestnictwa osoby materialnie odpowiedzialnej''' – w czasie spisu bierze udział osoba, której powierzono dane składniki majątkowe.
 +
#'''Zasada komisyjności''' – przeprowadzanie spisów z natury przez co najmniej dwie osoby.
 +
#'''Zasada fachowości komisji spisowej''' – dobieranie do zespołów spisowych tylko osób fachowych.
 +
 +
==Metody inwentaryzacji==
 +
Wyróżnia się trzy metody przeprowadzenia inwentaryzacji:
 +
* drogą '''spisu z natury''', wyceny spisanych ilości, porównanie wartości z danymi ksiąg rachunkowych oraz wyjaśnienie i rozliczenie ewentualnych różnic
 +
* drogą otrzymania od banków i uzyskania od kontrahentów potwierdzeń prawidłowości wykazanego w księgach rachunkowych jednostki stanu tych aktywów oraz wyjaśnienie i rozliczenie ewentualnych różnic
 +
* drogą porównania danych ksiąg rachunkowych z odpowiednimi dokumentami i weryfikacji wartości tych składników.
 +
 +
==Etapy inwentaryzacji==
 +
Inwentaryzacja składa się z następujących etapów:
 +
# ustalanie stanu rzeczywistego składników aktywów i pasywów jednostki według stanu na określony dzień
 +
# porównanie stanu rzeczywistego z wielkością wynikającą z ksiąg rachunkowych
 +
# ustalenie i wyjaśnienie różnic inwentaryzacyjnych
 +
# doprowadzenie wielkości wynikających z ewidencji księgowej do zgodności ze stanem rzeczywistym i rozliczenie osób odpowiedzialnych za aktywa.
  
 
==Bibliografia==
 
==Bibliografia==
* [[Ustawa o rachunkowości]] z dnia 29 września 1994r.
+
* Adamek-Hyska D. (2015). [http://www.wneiz.pl/nauka_wneiz/frfu/76-2015/frfu-76-t2-169.pdf Inwentaryzacja jako istotny element kontroli zarządczej] Zeszyty naukowe Uniwersytetu Szczecińskiego nr 864
 +
* Bach S.(2015).''Inwentaryzacja w ujęciu praktycznym'', PRESSCOM, Wrocław
 +
* Małkowska, D. (2013). ''Inwentaryzacja od A do Z.'' Ośrodek Doradztwa i Doskonalenia Kadr.
 +
* Pogodzińska-Mizdrak E.(2005).[http://kangur.uek.krakow.pl/bazy_ae/bazekon/nowy/pdf.php?id=99262456 Inwentaryzacja jako ważne ogniwo kontroli wewnętrzej w jednostce gospodarczej] Zeszyty naukowe nr 674 Akademii Ekonomicznej w Krakowie
 +
* Świderek I.(2016).''Inwentaryzacja w jednostkach budżetowych z wzorcową dokumentacją'', ODDK, Gdańsk
 +
* Winiarska K.(2004).''Organizacja inwentaryzacji w firmach prowadzących księgi podatkowe i księgi rachunkowe'', Difin
 +
* Winiarska K.(2006).''Inwentaryzacja w Firmach Prowadzących Księgi Podatkowe i Księgi Rachunkowe'', Difin
  
 
+
{{a|Dorota Dziedzina, Dominika Gołąb}}
<p align=right>'''Autor:''' Katarzyna Klocek</p>
 
 
[[Kategoria:Rachunkowość]]
 
[[Kategoria:Rachunkowość]]
[[en:Stocktaking]]
+
[[en:Stock-taking]]
{{msg:stub}}
 
 
 
{{msg:law}}
 

Aktualna wersja na dzień 16:06, 8 sty 2019

Inwentaryzacja
Polecane artykuły


Inwentaryzacja- zespół czynności, które zmierzają do ustalenia realnego stanu środków trwałych i obrotowych przedsiębiorstwa, a także zobowiązań na dany moment.

W świetle ustawy o rachunkowości inwentaryzacja stanowi obowiązkowy element rachunkowości poprzedzający etap sporządzania sprawozdania finansowego oraz rocznego zamknięcia ksiąg rachunkowych.

Cele inwentaryzacji

Rozróżniamy następujące cele inwentaryzacji:

  • doprowadzenie do zgodności stanu ewidencyjnego ze stanem rzeczywistym
  • zapewnienie rzetelności ksiąg rachunkowych oraz wiarygodności sprawozdań finansowych
  • rozliczenie osób odpowiedzialnych za mienie jednostki
  • przeciwdziałanie nieprawidłowościom w gospodarce majątkiem jednostki

Z uwagi na różnorodność jednostek sektora finansów publicznych istotną rolę pełni odpowiedni podział zadań i odpowiedzialności w zakresie inwentaryzacji pomiędzy komórki organizacyjne i delegowanie uprawnień na poszczególnych pracowników. Od efektów ich pracy bezpośrednio zależy jakość inwentaryzacji, a tym samym jakość sprawozdań finansowych. Nie można uznać rocznego sprawozdania finansowego za wiarygodne, jeśli zostało ono sporządzone na podstawie danych z ksiąg rachunkowych niepotwierdzonych inwentaryzacją.

Rodzaje inwentaryzacji

Rodzaje inwentaryzacji:

  • systematyczna – jest ona powtarzana okresowo albo prowadzona stale w systemie ciągłym
  • cykliczna – jest jednym z rodzajów inwentaryzacji systematycznej, która charakteryzuje się stałą częstotliwością powtarzania (np. co 2 lata, co kwartał)
  • okazjonalna – pojawia się nagle i wywołana jest jakąś przyczyną (np. powodzią), ale również z okazji kontroli specjalnej czy zamknięcia placówki
  • doraźna – niezapowiedziana
  • pełna – obejmuje składniki majątkowe zarówno obce jak i własne
  • częściowa – obejmuje tylko niektóre składniki majątkowe
  • rozliczeniowa – rozlicza osoby, które są materialnie odpowiedzialne za powierzone mienie
  • szacunkowa – służy do oceny przybliżonego stanu składników majątkowych, ma ona na celu zorientowanie się, w krótkim czasie jaki jest stan majątku
  • kontrolna – jest wykonywana w celach czysto kontrolnych, weryfikacyjnych i jest zlecana przez organy zewnętrzne bądź organy stanowiące firmy
  • przeglądowa – polega na spisie z natury, aby dokonać przeglądu zapasów w konkretnym celu
  • roczna – stosowana aby ustalić dochód do opodatkowania albo aby urealnić bilans i wynik finansowy
  • kwartalna – stosowana w niektórych jednostkach aby ustalić dochód do opodatkowania
  • zdawczo – odbiorcza – stosowana jest, podczas gdy przekazywane są składniki majątkowe innej firmie bądź osobie materialnie odpowiedzialnej
  • nadzwyczajna - jest wykonywana na żądanie lub wniosek organów zewnętrznych, bądź w razie zamknięcia firmy
  • ciągła – jest dokonywana w większych magazynach bądź składach, gdzie rzeczowe składniki majątkowe są rozliczane ilościowo bądź ilościowo – wartościowo, metoda ta trwa czasami dłuższy czas ze względu na spisanie całkowitej liczby wszystkich składników majątkowych, czasami trwa to nawet cały rok

Zasady inwentaryzacji

W literaturze można znaleźć następujące zasady inwentaryzacji:

  1. Zasada terminowości i częstotliwości – polegająca na przeprowadzaniu inwentaryzacji w terminach zgodnych z planem i z zachowaniem częstotliwości wymaganej ustawą o rachunkowości
  2. Zasada podwójnej kontroli – dwukrotne sprawdzenie każdej pozycji przed wpisaniem jej do arkusza inwentaryzacyjnego
  3. Zasada "zamkniętych drzwi” – wykonywanie inwentaryzacji w czasie nieczynności placówki, aby zapewnić odpowiednie warunki. Taka inwentaryzacja jest dokładniejsza jednak bardziej kosztowna.
  4. Zasada rzetelnego obrazu –ustalenie rzeczywistego stanu aktywów i pasywów polegające na dokładnym pomiarze, identyfikacji nazw, symboli, cen oraz wartości pieniężnej, handlowej i użytkowej.
  5. Zasada kompletności i kompleksowości - uwzględnienie wszystkich składników majątkowych, zarówno objętych ewidencją bilansową jak i nieobjętych tą ewidencją, a będących na stanie.
  6. Zasada kolejnych czynności – określenie kolejności prac w czasie inwentaryzacji.
  7. Zasada zaskoczenia– przeprowadzenie spisu w momencie nieoczekiwanym.
  8. Zasada uczestnictwa osoby materialnie odpowiedzialnej – w czasie spisu bierze udział osoba, której powierzono dane składniki majątkowe.
  9. Zasada komisyjności – przeprowadzanie spisów z natury przez co najmniej dwie osoby.
  10. Zasada fachowości komisji spisowej – dobieranie do zespołów spisowych tylko osób fachowych.

Metody inwentaryzacji

Wyróżnia się trzy metody przeprowadzenia inwentaryzacji:

  • drogą spisu z natury, wyceny spisanych ilości, porównanie wartości z danymi ksiąg rachunkowych oraz wyjaśnienie i rozliczenie ewentualnych różnic
  • drogą otrzymania od banków i uzyskania od kontrahentów potwierdzeń prawidłowości wykazanego w księgach rachunkowych jednostki stanu tych aktywów oraz wyjaśnienie i rozliczenie ewentualnych różnic
  • drogą porównania danych ksiąg rachunkowych z odpowiednimi dokumentami i weryfikacji wartości tych składników.

Etapy inwentaryzacji

Inwentaryzacja składa się z następujących etapów:

  1. ustalanie stanu rzeczywistego składników aktywów i pasywów jednostki według stanu na określony dzień
  2. porównanie stanu rzeczywistego z wielkością wynikającą z ksiąg rachunkowych
  3. ustalenie i wyjaśnienie różnic inwentaryzacyjnych
  4. doprowadzenie wielkości wynikających z ewidencji księgowej do zgodności ze stanem rzeczywistym i rozliczenie osób odpowiedzialnych za aktywa.

Bibliografia

  • Adamek-Hyska D. (2015). Inwentaryzacja jako istotny element kontroli zarządczej Zeszyty naukowe Uniwersytetu Szczecińskiego nr 864
  • Bach S.(2015).Inwentaryzacja w ujęciu praktycznym, PRESSCOM, Wrocław
  • Małkowska, D. (2013). Inwentaryzacja od A do Z. Ośrodek Doradztwa i Doskonalenia Kadr.
  • Pogodzińska-Mizdrak E.(2005).Inwentaryzacja jako ważne ogniwo kontroli wewnętrzej w jednostce gospodarczej Zeszyty naukowe nr 674 Akademii Ekonomicznej w Krakowie
  • Świderek I.(2016).Inwentaryzacja w jednostkach budżetowych z wzorcową dokumentacją, ODDK, Gdańsk
  • Winiarska K.(2004).Organizacja inwentaryzacji w firmach prowadzących księgi podatkowe i księgi rachunkowe, Difin
  • Winiarska K.(2006).Inwentaryzacja w Firmach Prowadzących Księgi Podatkowe i Księgi Rachunkowe, Difin

Autor: Dorota Dziedzina, Dominika Gołąb