Zybex: cleanup bibliografii i rotten links

2023-12-05T21:40:55Z

cleanup bibliografii i rotten links

Nowa strona

'''Umowa przewozu''' ''(ang. contract of carriage)'' - "zgodnie z art. 774 Kodeksu cywilnego przez umowę przewozu [[przewoźnik]] zobowiązuje się w zakresie działalności swego [[Przedsiębiorstwo|przedsiębiorstwa]] do przewiezienia za wynagrodzeniem osób lub rzeczy". Zgodnie z art. 755 k.c. przepisy regulujące umowę przewozu dotyczą przewozu za pomocą różnych rodzajów transportu w przypadku kiedy nie jest to uregulowane odrębnymi przepisami. Umowa przewozu należy do kategorii umów o świadczenie usług. Problematykę przewozu w poszczególnych gałęziach [[transport]]u regulują odrębne ustawy m.in. [[ustawa]] z dnia 18 września 2001 roku [[Kodeks]] morski, ustawa z dnia 15 listopada 1984 roku [[Prawo]] przewozowe ([[transport kolejowy]], samochodowy, komunalny i żeglugi śródlądowej), ustawa z dnia 3 lipca 2002 roku [[Prawo lotnicze]] i ustawa z dnia 12 czerwca 2003 roku Prawo pocztowe (J. Jacyszyn 2013, s. 136)

==TL;DR==
Umowa przewozu regulowana jest przez Kodeks cywilny i dotyczy przewiezienia osób lub rzeczy za wynagrodzeniem. Umowa ta jest umową o świadczenie usług, dwustronnie zobowiązującą, odpłatną i handlową. Nie ma określonej formy zawarcia, ale często jest zawierana w formie pisemnej. Umowa przewozu określa trase, wynagrodzenie i przedmiot przewozu. Stronami umowy są przewoźnik i podróżny/odbiorca przesyłki. Prawa i obowiązki stron są określone w aktach prawnych dotyczących poszczególnych gałęzi transportu. Roszczenia z umowy przewozu przedawniają się w różnym terminie w zależności od rodzaju przewozu.

==Charakter umowy==
"[[Umowa]] przewozu jest umową: o świadczenie usług, dwustronnie zobowiązującą, kazualną, wzajemną, odpłatną, handlową, w większości przypadków konsensualną". (J. Jacyszyn 2013, s. 137)

==Forma i tryb zawarcia umowy==
Przepisy kodeksu cywilnego nie zastrzegają dla umowy przewozu żadnej szczególnej formy. Zawracie tej umowy podlega zasadom zawartym w części ogólnej Kodeksu cywilnego. Najczęściej stosowany w praktyce jest tryb polegający na złożeniu oferty i jej przyjęciu.
Każda se stron ma prawo wymagać pisemnego potwierdzenia umowy przewozu. Zgodnie z prawem przewozowym [[list przewozowy]], który został uprzednio potwierdzony przez [[przewoźnik]]a jest wystarczający, aby potwierdzić zawarcie umowy. Alternatywą może być inny [[dokument]], zwierający te same [[dane]], które powinien zawierać list przewozowy (A. Koch 2015, s. 179)

<google>n</google>

==Treść umowy przewozu==
Elementami przedmiotowo istotnymi umowy przewozu są:
* trasa przewozu,
* [[wynagrodzenie]] przewoźnika,
* przedmiot przewozu (ludzie jak i rzeczy).
Umowa przewozu jest umową rezultatu, ponieważ liczy się tutaj dowiezienie, a nie przewiezienie osoby lub rzeczy (J. Jacyszyn 2013, s. 137)

==Strony umowy==
* [[przewoźnik]] (operator w przewozie pocztowym) - podmiot zawodowo i zarobkowo świadczący [[usługi]] transportowe zobowiązany jest do czynności faktycznej polegająca na przewiezieniu osoby lub rzeczy do miejsca przeznaczenia. Kiedy mamy do czynienia z przewozem grupowy, stroną w umowie jest organizator przewozu (np. [[biuro podróży]])
* podróżny (pasażer) w transporcie osobowym, wysyłający ([[nadawca]]) w transporcie towarowym, frachtujący w prawie morskim.
Jeżeli nadawca nie jest odbiorcą przesyłanego towaru, to umowa przewozu będzie typem umowy świadczonej na rzecz osoby trzeciej (odbiorcy). (A. Koch 2015, s. 179) [[Odbiorca]] przesyłki może stać się stroną umowy w momencie gdy przesyłka znajdzie się w miejscu przeznaczenia.

==Prawa i obowiązki stron umowy przewozu==
Kodeks cywilny nie uwzględnia praw ani obowiązków stron umowy przewozu. [[Informacje]] takie można znaleźć w aktach prawnych, które dotyczą poszczególnych gałęzi transportu. Istnieje tutaj pewna zależność, zasadniczo prawa jednej strony są obowiązkami drugiej (działa to w dwie strony).

Obowiązki przewoźnika:

W przypadku przewozu osób
* przewiezienie (podróżnego/pasażera) wyznaczona trasą lub do wyznaczonego miejsca, zapewniając odpowiednie warunki (określone w art. 776 Kodeksu cywilnego)
W przypadku przewozu rzeczy
* "przewiezienie przesyłki na miejsce przeznaczenia oraz wydanie jej osobie wskazanej jako odbiorca w całości, w stanie niepogorszonym i we właściwym terminie" (J. Jacyszyn 213, s. 139)

==Przedawnienie roszczeń==
Zgodnie z art. 778 Kodeksu cywilnego roszczenia z umowy przewozu osób przedawniają się z upływem roku od dnia wykonania przewozu, a gdy przewóz nie został wykonany - od dnia, kiedy miał być wykonany natomiast zgodnie z art. 792 Kodeksu cywilnego roszczenia z umowy przewozu rzeczy przedawniają się z upływem roku od dnia dostarczenia przesyłki, a w razie całkowitej utraty przesyłki lub jej dostarczenia z opóźnieniem - od dnia, kiedy przesyłka miała być dostarczona. Roszczenia przysługujące przewoźnikowi przeciwko innym przewoźnikom, którzy uczestniczyli w przewozie przesyłki, przedawniają się z upływem sześciu miesięcy od dnia, w którym przewoźnik naprawił szkodę, albo od dnia, w którym wytoczono przeciwko niemu powództwo - art. 793 Kodeksu cywilnego.

==Rodzaje umowy przewozu==
* umowa przewozu osób - art. 776-778 Kodeksu cywilnego,
* umowa przewozu rzeczy - art. 779-793 Kodeksu cywilnego.

{{infobox5|list1={{i5link|a=[[Umowa spedycji]]}} — {{i5link|a=[[Umowa licencyjna]]}} — {{i5link|a=[[Umowa cywilno-prawna]]}} — {{i5link|a=[[Prawo przewozowe]]}} — {{i5link|a=[[Umowa agencyjna]]}} — {{i5link|a=[[Umowa sprzedaży]]}} — {{i5link|a=[[Umowa składu]]}} — {{i5link|a=[[Umowa hotelowa]]}} — {{i5link|a=[[Umowa ustna]]}} }}

==Bibliografia==
<noautolinks>
* Gospodarek J. (2011), ''[http://www.wzieu.pl/zn/694/ZN_694.pdf Cel i zakres ochrony konsumenta na rynku usług transportowych w świetle prawa Unii Europejskie]'', Uniwersytet Szczeciński, Zeszyty naukowe nr 694
* Jacyszyn J. i in. (2013), ''Umowy handlowe w pytaniach i odpowiedziach'', LexisNexis, Warszawa
* Koch A., Napierała J. (2015), ''Umowy w obrocie gospodarczym'', Wolters Kluwer, Warszawa
* Radwański Z., Panowicz-Lipska J. (2017), ''Zobowiązania - część szczegółowa'', C.H. Beck, Warszawa
* Stec M. (2001), [w:] ''Prawo umów w obrocie gospodarczym'' pod. red. Włodyki S., C.H.Beck, Warszawa
* ''Ustawa z dnia 15 listopada 1984 r. Prawo przewozowe.'' [https://isap.sejm.gov.pl/isap.nsf/DocDetails.xsp?id=WDU19840530272 Dz.U. 1984 nr 53 poz. 272]
* ''Ustawa z dnia 18 września 2001 r. Kodeks morski.'' [https://isap.sejm.gov.pl/isap.nsf/DocDetails.xsp?id=wdu20011381545 Dz.U. 2001 nr 138 poz. 1545]
* ''Ustawa z dnia 23 kwietnia 1964 r. - Kodeks cywilny'' [https://isap.sejm.gov.pl/isap.nsf/DocDetails.xsp?id=wdu19640160093 Dz.U. 1964 nr 16 poz. 93]
* ''Ustawa z dnia 23 listopada 2012 r. Prawo pocztowe'', [https://isap.sejm.gov.pl/isap.nsf/DocDetails.xsp?id=WDU20120001529 Dz.U. 2012 poz. 1529]
* ''Ustawa z dnia 3 lipca 2002 r. Prawo lotnicze.'' [https://isap.sejm.gov.pl/isap.nsf/DocDetails.xsp?id=WDU20021301112 Dz.U. nr 130 poz. 1112]
</noautolinks>

{{a|Małgorzata Bożek;Kinga Opiłka}}

{{msg:law}}
[[Kategoria:Umowy]]

{{#metamaster:description|Umowa przewozu - zobowiązanie przewoźnika do wynagrodzonego przewiezienia osób lub rzeczy. Regulacje dotyczą przewozu różnymi środkami transportu.}}

Umowa przewozu - Historia wersji

Zybex: cleanup bibliografii i rotten links