Zybex: cleanup bibliografii i rotten links

2024-01-13T22:06:33Z

cleanup bibliografii i rotten links

Nowa strona

[[Działalność gospodarcza]] może przyjmować różne formy: od firm jednoosobowych, przez spółki cywilne, jawne, partnerskie, na akcyjnych kończąc. Tworzenie i [[rozwój]] wszelkich przedsięwzięć w ramach owej działalności rozgrywa się w oparciu o ściśle określone '''udziały'''. Określają one, istotne z punktu widzenia działalności przedsiębiorstwa, sprawy takie jak: [[udział w zyskach]] (lub stratach), [[odpowiedzialność]] za [[zobowiązania]], [[prawo]] głosu podczas zgromadzenia wspólników, prawo do reprezentowania spółki itd. Prawa i obowiązki z tytułu posiadania udziału w spółce zależą od jej rodzaju, a także od przyjętej charakterystyki
* Działalność prowadzona jednoosobowo - jak sama nazwa wskazuje występuje tylko jeden udział, należący do właściciela. Wszelkie prawa i obowiązki z tego tytułu przysługują tylko jemu,
* Spółki osobowe - występuje wielu wspólników, a co z tym idzie odpowiadają za zobowiązania spółki wspólnie (na zasadach określonych w statucie), uczestnicząc równocześnie w podziale [[zysk]]ów z działalności,
* Spółki [[kapitał]]owe - [[kategoria]] wymaga wyszczególnienia obu spółek, zasadniczo różniących się w kwestii udziałów:
** [[Spółka]] z ograniczoną odpowiedzialnością - [[kapitał zakładowy]] dzielony jest na udziały o równej bądź nierównej wartości nominalnej z zastrzeżeniem sytuacji, w której [[umowa spółki]] stanowi o możliwości posiadania przez jednego wspólnika więcej niż jednego udziału. Wtedy [[wartość]] nominalna udziałów powinna być równa oraz niepodzielna. Minimalna wartość jednego udziału w spółce z ograniczoną odpowiedzialnością to 50 złotych. Udziały nie mogą być obejmowane po cenie niżej, niż ich [[wartość nominalna]]. Jeżeli objęte zostałyby po cenie wyższej, [[nadwyżka]] zasiliłaby [[kapitał zapasowy]]. Możliwe jest ustanowienie udziałów uprzywilejowanych, których posiadacz nabywa wraz z nimi szczególne prawa i obowiązki. Wszelkie adnotacje z tym związane powinny znaleźć się w umowie spółki,
** [[Spółka akcyjna]] - kapitał zakładowy dzielony jest na [[akcje]](specyficzna forma udziału) posiadające równą wartość nominalną, która wynosi minimum 1 grosz. Akcje notowane są na rynku kapitałowym, a nabyć można je za pośrednictwem wyspecjalizowanych jednostek inwestycyjnych. W spółce akcyjnej możliwe jest [[posiadanie]] udziału większościowego. Nie zawsze stanowi on jednak (jak się powszechnie uważa) 51% wszystkich akcji dostępnych w ramach danego przedsiębiorstwa. Może okazać się, że udziałem większościowym jest udział mniejszy niż wcześniej wspomniany. Sytuacja taka ma miejsce zawsze gdy istnieje więcej niż jeden [[akcjonariusz]], oraz jednocześnie gdy akcjonariusze nie są zrzeszeni w żaden sposób ze sobą (akcje są w posiadaniu na przykład inwestora giełdowego niepowiązanego ze spółką). Sytuacje tego typu są niezwykle niebezpieczne z punktu widzenia sprawowania kontroli nad spółką. Sytuacje, w których pierwotni założyciele przestali być właścicielami własnej spółki miały miejsce w bogatej historii rynków kapitałowych na świecie (przejęcie Gillette przez Procter & Gamble, Bodyshop przez L'Oreal czy polski przypadek przejęcia W. Kruk przez Vistula & Wólczanka SA).

<google>n</google>

==TL;DR==
Artykuł omawia różne formy działalności gospodarczej i ich związki z udziałami. Wspólnicy w firmach jednoosobowych mają pełne prawa i obowiązki, podczas gdy w spółkach osobowych i kapitałowych udziały dzielą się między wielu wspólników. Udziały w spółkach z ograniczoną odpowiedzialnością mają wartość nominalną, a w spółkach akcyjnych wartość akcji wynosi minimum 1 grosz. Udziały mogą być zbywane i dziedziczone, a umorzenie udziałów jest możliwe tylko na podstawie umowy spółki. Umorzenie może być dobrowolne lub przymusowe i może wiązać się ze zmniejszeniem kapitału zakładowego.

==Obrót udziałami==
Należy pamiętać, że w przeciwieństwie do akcji, udział nie jest papierem wartościowym, co nie oznacza, że nie można go zbyć. Udziały znajdują się nieustannie w swobodnym obrocie, z nielicznymi wyjątkami. Według Art. 180 KSH zbycie udziału lub jego części powinno być dokonane w formie pisemnej.

Jeśli [[umowa]] spółki wskazuje, że wspólnik może uzyskać tylko jeden udział - to ma on prawo (o ile umożliwia to ta umowa) do sprzedaży części udziału.
Udział może podlegać z prawnego punktu widzenia dziedziczeniu, jednakże umowa spółki może ograniczyć taką możliwość aby spadkobiercy wstąpili w stosunek spółki po śmierci osoby, która posiadała udziały.

==Umorzenie udziałów==
[[Umorzenie]] czyli zniesienie jakichkolwiek praw udziałowych danego wspólnika. Wszelkie kwestie umorzenia udziałów są uregulowane w Art. 199 KSH. Umorzenie jest możliwe tylko wtedy gdy znajdą się odpowiednie [[zapisy]] w umowie spółki. Można tutaj wyróżnić dwa rodzaje umorzenia:
* dobrowolne - nabycie udziałów przez spółkę przy wcześniejszym porozumieniu ze wspólnikiem,
* przymusowe - nabycie udziałów przez spółkę mimo braku pozwolenia wspólnika (w tym przypadku muszą istnieć szczególne przesłanki i określony tryb).
Umorzenie udziałów jest ściśle związane ze zmianą umowy spółki, które wymaga odpowiedniej uchwały (Art. 199 §2) określającej podstawę prawną i [[wynagrodzenie]] dla wspólnika za udział. Gdy mamy doczynienie z umorzeniem przymusowym, wprowadzona uchwała powinna zawierać odpowiednie uzasadnienie.
Wyjątki o konieczności podjęcia uchwały stanowi Art. 199 §4 KSH.
Umorzenie udziałów można również usystematyzować na:
* właściwe - ma miejsce gdy wraz z umorzeniem dochodzi do zmniejszenia kapitału zakładowego spółki,
* niewłaściwe - w tym przypadku nie jest wymagane zmniejszenie kapitału zakładowego.

{{infobox5|list1={{i5link|a=[[Akcje]]}} — {{i5link|a=[[Certyfikat inwestycyjny]]}} — {{i5link|a=[[Aggio]]}} — {{i5link|a=[[Prawa akcjonariuszy]]}} — {{i5link|a=[[Prawo do akcji]]}} — {{i5link|a=[[Podział przedsiębiorstwa]]}} — {{i5link|a=[[Akt założycielski]]}} — {{i5link|a=[[Prawo poboru]]}} — {{i5link|a=[[Udziałowiec]]}} }}

==Bibliografia==
<noautolinks>
* Dumkiewicz M. (2011), ''Wspólność udziałów w spółce z ograniczoną odpowiedzialnością'', Wolters Kluwer, Warszawa
* Frąckowiak W. (1998), ''Fuzje i przejęcia przedsiębiorstw'', Polskie Wydawnictwo Ekonomiczne, Warszawa
* Koch A., Napierała J. (red.) (2017), ''Prawo spółek handlowych'', Wolters Kluwer, Warszawa
* ''Ustawa z dnia 15 września 2000 r. Kodeks spółek handlowych.'' [https://isap.sejm.gov.pl/isap.nsf/DocDetails.xsp?id=wdu20000941037 Dz.U. 2000 nr 94 poz. 1037]
</noautolinks>

{{a|Mirosław Machowski, Alicja Sobczyk}}
{{msg:law}}
[[Kategoria:Prawo spółek]]

{{#metamaster:description|Udział w działalności gospodarczej może przybierać różne formy, np. jednoosobowa firma, spółki osobowe i kapitałowe. Prawa i obowiązki zależą od rodzaju spółki i charakterystyki udziału. Udziały w spółkach mogą być uprzywilejowane, a akcje spółki akcyjnej notowane są na rynku.}}

Udział - Historia wersji

Zybex: cleanup bibliografii i rotten links