Zybex: cleanup bibliografii i rotten links

2023-12-06T21:37:45Z

cleanup bibliografii i rotten links

Nowa strona

'''[[Polityka]] pieniężna''' (monetarna) stanowi, obok [[polityka fiskalna|polityki fiskalnej]], zasadniczy filar [[makroekonomia|makroekonomicznej]] polityki państwa (Włudyka, 2007).

W zamierzeniu oddziałuje na [[stopa procentowa|stopy procentowe]] i [[kurs walutowy|kursy walutowe]], a bardziej ogólnie na warunki na rynkach finansowych i ich powiązania z gospodarką realną (Burda, Wypolsz, 2000).

Polityka monetarna wpływa na relacje między popytem na [[pieniądz]], a podażą pieniądza. Szczególną rolę odgrywa stopa procentowa, która oddziałuje na podaż pieniądza, ta z kolei wpływa na procesy inflacyjne, decyzje podmiotów gospodarczych co do oszczędzania, [[koszt]] [[kredyt]]u dla przedsiębiorców, itd.
[[Rząd]] może oddziaływać na politykę monetarną w sposób pośredni np. przez poziom [[deficyt budżetowy|deficytu budżetowego]], wielkość [[dług publiczny|długu publicznego]] lub przez wielkość redystrybucji fiskalnej.

==TL;DR==
Polityka pieniężna to jedno z narzędzi polityki państwa, które wpływa na stopy procentowe i kurs walutowy, a także na rynek finansowy i gospodarkę realną. Jej celem jest utrzymanie równowagi pieniężnej, zapobieganie inflacji i długoterminowy wzrost gospodarczy. Polityka pieniężna może być ekspansywna (zwiększenie podaży pieniądza) lub restrykcyjna (zmniejszenie podaży pieniądza). Cele strategiczne to utrzymanie stabilnego poziomu cen, ograniczenie bezrobocia, równowaga gospodarki i walka z inflacją. Cele pośrednie to kształtowanie stóp procentowych i podaży pieniądza, a cele operacyjne to utrzymanie bazy monetarnej i odpowiedniego poziomu stopy procentowej.

==Zadania==
Najważniejsze [[zadanie]] polityki pieniężnej dotyczy właściwego rozpoznania tzw. impulsów monetarnych, które pochodzą ze:
* sfery pieniężnej, czyli dotyczą zmian w napływie bądź odpływie kapitału, wzrostu [[inflacja|inflacji]], zagrożeń deflacyjnych, destabilizacji kursu walutowego
* sfery realnej, która obejmuje wzrost lub spadek [[bezrobocie|bezrobocia]], produkcji itp.
* zmian psychologicznych, wśród których można wymienić zmiany preferencji konsumpcyjnych czy oszczędnościowych, panikę związaną z groźbą kryzysu finansowego

Najtrudniejszym zadaniem polityki monetarnej jest natomiast [[ocena]] pod kątem jej skuteczności, czyli znalezienie odpowiedzi na pytanie w jakim stopniu narzędzia wykorzystywane przez [[bank centralny]] oddziałują nie tylko na inflację, ale na kształtowanie się realnych wielkości ekonomicznych (zatrudnienia, produkcji, eksportu).

<google>n</google>

==Wykorzystanie==
Polityka pieniężna jest realizowana przez [[bank]] centralny, a jej celem jest zapewnienie równowagi pieniężnej w gospodarce oraz zapobieganie i zwalczanie inflacji, co powinno prowadzić do długofalowego wzrostu gospodarczego. Wyróżnić można dwa, ogólnie panujące standardy polityki monetarnej:
* prymat antyinflacyjny, czyli dbałość o stabilny poziom cen poprzez kontrolę [[podaż]]y pieniądza na rynku
* [[autonomia|autonomiczny]] charakter instytucji sprawujących politykę pieniężną- niezależność banku centralnego od rządu, parlamentu i wszelkich grup interesów.

Działania, jakie podejmuje [[bank centralny]] mają na celu oddziaływanie na [[podaż pieniądza]] w gospodarce, a także kształtowanie się stóp procentowych stosowanych przez [[bank komercyjny|banki komercyjne]]. Poziom tych stóp procentowych powinien być spójny z realizacją celu antyinflacyjnego.

==Rodzaje==
Można wyróżnić dwa rodzaje polityki pieniężnej:
* '''Ekspansywna''' - jej celem jest zwiększenie [[podaż]]y pieniądza. Realizowana jest przez obniżenie stóp procentowych: [[stopa lombardowa|lombardowej]] i redyskontowej, zakup [[papiery wartościowe|papierów wartościowych]] na otwartym rynku, obniżenie wskaźnika [[rezerwa obowiązkowa|rezerw obowiązkowych]]. Prowadzi to do potanienia [[kredyt]]u i zwiększenia akcji kredytowych przez banki komercyjne i wzrostu podaży pieniądza (Włudyka, 2007). Kiedy łatwiej jest zaciągnąć [[kredyt]] na [[potrzeby]] produkcyjne lub konsumpcyjne, ludzie wydają więcej pieniędzy i [[popyt]] wzrasta, co może prowadzić do wzrostu produkcji i spadku [[bezrobocie|bezrobocia]]. Ekspansywnej polityce monetarnej towarzyszyć może jednak wzrost cen (Czarny, 1998).
* '''Restrykcyjna''' - realizowana jest poprzez podwyżkę stóp procentowych, podwyższenie wskaźnika rezerw obowiązkowych, [[sprzedaż]] lub emisję papierów wartościowych (Włudyka, 2007). Prowadzi to do obniżenia podaży pieniądza, spadku popytu oraz wzrostu bezrobocia, a także zahamowania inflacji (Czarny, 1998).

==Cele strategiczne polityki pieniężnej==
To [[cele]] ogólne odnoszące się do gospodarki jako całości. Zaliczamy do nich:
* utrzymanie stabilnego poziomu cen - podstawowy [[cel strategiczny]] polityki pieniężnej (jedno z najtrudniejszych zadań dla banku centralnego)
* ograniczenie bezrobocia
* równowagę gospodarki, [[wzrost gospodarczy]]
* walkę z inflacją czy deflacją

Wybór samego celu pozostaje w ścisłym związku z przyjętą koncepcją roli pieniądza oraz banku centralnego. Ogniwem pośrednim między zmianą podaży pieniądza a zmianą popytu globalnego jest [[stopa procentowa]].

==Cele pośrednie polityki pieniężnej==
Są to cele, które są o wiele łatwiejsze do kontrolowania i korygowania przez bank centralny. Zaliczamy do nich:
* kształtowanie poziomu stóp procentowych - bank centralny wpływa na ogół stóp procentowych prowadząc [[operacje otwartego rynku]], redyskontując [[weksle]] i udzielając kredytów pod [[zastaw]] płynnych papierów wartościowych
* oddziaływanie na wielkość podaży pieniądza - wybór tego celu pozostaje w ścisłym związku z narastaniem teorii monetarystycznej, ponieważ to właśnie monetaryści uważają, że stabilizacja podaży pieniądza oznacza stabilizację gospodarki zarówno od strony popytu globalnego, jak i podaży globalnej
* osiąganie planowanej wysokości [[Produkt Narodowy Brutto|Produktu Narodowego Brutto]]
* wpływanie na wielkość kredytów, które zostają udzielone gospodarstwom domowym czy przedsiębiorcom

==Cele operacyjne polityki pieniężnej==
Przestrzeganie reguł i zasad w czasie realizacji [[cel]]ów pośrednich wymaga od banku centralnego wypełnienia szczegółowych [[cel]]ów operacyjnych (Dach Z., Szopa B., Kraków, 2004, s. 89) Są to przede wszystkim:
* utrzymanie prawidłowego poziomu bazy monetarnej
* odpowiedni poziom podstawowej (referencyjnej) stopy procentowej

{{infobox5|list1={{i5link|a=[[Cele polityki pieniężnej]]}} — {{i5link|a=[[Inflacja pełzająca]]}} — {{i5link|a=[[System płynnego kursu walutowego]]}} — {{i5link|a=[[Inflacja tłumiona]]}} — {{i5link|a=[[Bank centralny]]}} — {{i5link|a=[[Stopa referencyjna]]}} — {{i5link|a=[[Agregaty pieniężne]]}} — {{i5link|a=[[Megainflacja]]}} — {{i5link|a=[[Efekt wypychania]]}} }}

==Bibliografia==
<noautolinks>
* Burda M., Wyplosz C. (2000), ''Makroekonomia. Podręcznik europejski'', Polskie Wydawnictwo Ekonomiczne, Warszawa
* Czarny B. (1998), ''Podstawy Ekonomii'', Polskie Wydawnictwo Ekonomiczne, Warszawa
* Dach Z., Szopa B. (2004), ''Podstawy makroekonomii'', Polskie Towarzystwo Ekonomiczne, Kraków
* Jaworski W., (2015), ''Dylematy Rady Polityki Pieniężnej'', Finanse: czasopismo Komitetu Nauk o Finansach PAN, 1 (8), 33-42
* Nasiłowski M. (2006), ''System rynkowy. Podstawy mikro- i makroekonomii'', Wydawnictwo Key Text, Warszawa
* Owsiak S. (2015), ''Finanse'', Polskie Wydawnictwo Ekonomiczne, Warszawa
* Siwiński W. (2011), ''Globalny kryzys gospodarczy i jego implikacje dla polityki pieniężnej'', Master of Business Administration, 19(2)
* Włudyka T. (2007), ''Polityka Gospodarcza'', Wolters Kluwer, Warszawa
</noautolinks>

{{a|Katarzyna Durbas, Ewelina Bieś}}
[[Kategoria:Pieniądz]]

{{#metamaster:description|Polityka pieniężna to filar makroekonomicznej polityki państwa, regulujący stopę procentową, kursy walutowe i rynki finansowe. Rząd wpływa na nią poprzez deficyt budżetowy i redystrybucję fiskalną.}}

Polityka pieniężna - Historia wersji

Zybex: cleanup bibliografii i rotten links