Sw: /* Bibliografia */

2025-12-21T18:24:53Z

Bibliografia

Nowa strona

Księga Przychodów i Rozchodów - to księga, która pozwala na rozliczanie się z [[urząd skarbowy|Urzędem Skarbowym]]. Prowadzą ją [[Podatnik|podatnicy]], których [[Przychody|przychód]] netto ze sprzedaży [[Produkt|produktów]], operacji finansowych czy [[Towar|towarów]] w minionym [[Rok podatkowy|roku podatkowym]] był niższy niż 1 200 000 euro, przeliczając na złote, a którzy nie wybrali innej formy rozliczenia z [[Urząd skarbowy|US]] (tzn. ryczałt czy [[karta podatkowa]]). (B. Padurek, 2012, s. 60)

==TL;DR==
Księga Przychodów i Rozchodów (KPiR) to księga, która służy do rozliczania się z Urzędem Skarbowym. Prowadzą ją podatnicy, których przychód netto w poprzednim roku podatkowym był niższy niż 1 200 000 euro. Księga musi być prowadzona rzetelnie, terminowo, w języku polskim i bezbłędnie. Osoby prowadzące KPiR muszą także przechowywać księgę i dokumenty z nią związane przez 5 lat. Księga składa się z 16 kolumn, a prowadzący musi także prowadzić inne ewidencje związane z działalnością.

==Regulacje prawne==
Podatkową Księgę Przychodów i Rozchodów (KPiR) precyzuje [[Ustawa]] o Podatku Dochodowym od Osób Fizycznych z dnia 26 lipca 1991 roku (Dz.U. 1993 nr 90 poz. 416 Dz. U. Nr 90 poz. 416 z późniejszymi zmianami; tekst jednolity Dz. U. z 2000 roku Nr 14 poz. 176 i Dz. U. z 2000 roku Nr 104, poz.1104). Zgodnie z art. 24 a tej ustawy ?osoby fizyczne, [[spółka cywilna|spółki cywilne]] osób fizycznych, [[spółka jawna|spółki jawne]] osób fizycznych oraz [[spółka partnerska|spółki partnerskie]] wykonujące [[działalność gospodarcza|działalność gospodarczą]], które nie spełniają warunków przewidzianych w przepisach prawa do powstania obowiązku [[Prowadzenie ksiąg rachunkowych|prowadzenia ksiąg rachunkowych]] i które nie przyjęły na siebie tego obowiązku dobrowolnie, ewidencjonują swoje [[operacja gospodarcza|operacje gospodarcze]] w sposób uproszczony, za pomocą podatkowej księgi przychodów i rozchodów. Poza tymi osobami oraz [[rodzaje spółek|spółkami]], podatkową księgę przychodów i rozchodów prowadzą również:
* osoby wykonujące działalność na podstawie [[umowa agencji|umów agencyjnych]] i umów na warunkach [[umowa zlecenie|zlecenia]], zawartych na podstawie odrębnych przepisów - art. 24 a ust. 2 pkt 1 powyższej ustawy,
* osoby prowadzące działy specjalne produkcji rolnej, jeżeli zgłosiły zamiar prowadzenia tych ksiąg - art. 24 a ust. 2 pkt 3 powyższej ustawy,
* duchowni, którzy zrzekli się opłacania [[Ryczałt od przychodów ewidencjonowanych|zryczałtowanego]] podatku dochodowego - art. 24 a ust. 2 pkt 3 powyższej ustawy.

Podatkowej księgi przychodów i rozchodów nie prowadzą osoby, które zgodnie z artykułem - 24 a ust. 3 powyższej ustawy:
* opłacają [[podatek]] dochodowy w formach zryczałtowanych,
* wykonują wyłącznie [[usługi]] przewozu osób i [[towarów]] taborem konnym,
* wykonują wolny [[zawód]] adwokata wyłącznie w zespole adwokackim,
* dokonują sprzedaży środków trwałych po likwidacji działalności?.

<google>n</google>

==Zasady prowadzenia ksiąg==
Księgi muszą być prowadzone:
# Rzetelnie tzn. na podstawie [[dowód księgowy|dowodów księgowych]], potwierdzających dokonane operacje gospodarcze lub finansowe,
# Terminowo - oznacza to, że wszystkie wydatki oraz [[przychody]] powinny być wpisywane w terminie rzeczywistym, tzn. powinny być wykazane w księdze w dniu ich poniesienia.
# W języku i walucie polskiej,
# Bezbłędnie rachunkowo czyli bez pomyłek rachunkowych w dowodach księgowych, czytelnie oraz bez używania różnego rodzaju korektorów itp.
# Starannie, czytelnie oraz powinny być dokonane w sposób trwały, tzn długopisem bądź piórem.

"Księga nie zostanie uznana za nierzetelną jeżeli:
* niewpisane lub błędnie wpisane kwoty przychodów nie przekraczają łącznie 0,5% przychodu rocznego lub przychodu do dnia kontroli,
* brak niewłaściwych zapisów spowodowany został nieszczęśliwym wypadkiem lub zdarzeniem losowym,
* błędy spowodowały podwyższenie kwoty opodatkowania, z wyjątkiem błędów spowodowanych niewykazaniem lub zaniżeniem kosztów zakupu materiałów podstawowych, towarów handlowych i kosztów robocizny,
* przed rozpoczęciem kontroli przez naczelnika urzędu skarbowego lub organu kontroli skarbowej [[podatnik]] uzupełnił [[zapisy]] lub skorygował błędy
* błędne zapisy są skutkiem oczywistej pomyłki, a podatnik posiada odpowiednie dowody księgowe". (B. Padurek, 2012, s. 61)

==Obowiązki==
Każda osoba, która rozpoczyna [[Działalność gospodarcza|działalność gospodarczą]], bądź przechodzi na Księgę Przychodów i Rozchodów z innych zasad księgowości ma w obowiązku poinformować naczelnika [[Urząd skarbowy|Urzędu Skarbowego]] o jej prowadzeniu. Formę opodatkowania oraz sposób w jaki będzie się rozliczać z Urzędem Skarbowym wybierana jest w momencie, kiedy rejestrowana jest firma w Urzędzie Miasta bądź gminy. Natomiast w przypadku, gdy działalność jest już prowadzona a od nowego roku podatkowego będzie planowana zmiana formy opodatkowania to jest konieczność zgłoszenia tego faktu do US w formie pisemnej do 20 stycznia roku podatkowego, w którym nastąpi zmiana (K. Heinze, Księga Przychodów i Rozchodów, s. 8)

Trzeba również wpłacać comiesięczną zaliczkę na podatek do urzędu skarbowego (do 20 dnia każdego miesiąca za miesiąc ubiegły, a za grudzień - w terminie do 20 grudnia). Ważne jest, aby składać co miesiąc deklarację na zaliczkę miesięczną (na druku PIT-5), chyba że korzysta się z uproszczonej metody wpłacania zaliczek, wówczas składa się jedną deklarację w połowie roku, oraz złożyć zeznanie roczne w terminie do 30 kwietnia. Pomimo tylu formalności obecnie KPiR. jest najbardziej powszechnie stosowana w rozliczeniach z Urzędem Skarbowym.

==Okres i miejsce przechowywania księgi i dokumentów z nią związanych==
Okres, przez jaki jest obowiązek przechowywanie księgi wraz z dokumentami źródłowymi został uregulowany w Ordynacji Podatkowej. Zgodnie z nią, jest obowiązek przechowywania księgi i dokumentacji z nią związaną przez 5 lat, licząc od końca roku podatkowego, w którym złożone zostało do Urzędu Skarbowego zeznanie podatkowe. Okres tych pięciu lat to termin przedawnienia zobowiązań podatkowych.

W momencie założenia działalności gospodarczej istnieje obowiązek poinformować naczelnika US, w jakim miejscu będzie przechowywana KPiR. Zazwyczaj jednak jest to miejsce, w którym wykonywana jest działalność bądź siedziba firmy. Księga powinna być przechowywana w miejscu, które zostało wskazane w zawiadomieniu, jednak przepisy przewidują wyjątki:
* gdy prowadzone jest [[przedsiębiorstwo]] wielozakładowe, KPiR powinna się znajdować w każdym z zakładów. Przepisy jednak pozwalają na prowadzenie jednej księgi, przechowywanej w siedzibie firmy, pod warunkiem, że w każdym oddziale prowadzona jest przynajmniej [[ewidencja]] sprzedaży
* w przypadku działalności o charakterze handlu obnośnego lub obwoźnego w miejscu prowadzenia działalności, a do tego ewidencję sprzedaży
* w sytuacji, gdy KPiR prowadzona jest przez [[biuro rachunkowe]], [[dokumentacja]] może być przechowywana w siedzibie biura (K. Heinze, 2012, s. 69-71)

==Struktura==
Księga podatkowa składa się z 16 kolumn, z których trzy główne stanowią:
* Kontrahent - kolumny nr 4 i 5
* [[Przychody|Przychód]] - kolumny nr 7, 8 oraz 9,
* Wydatki ([[Koszty|koszty]]) - kolumny nr 12, 13 oraz 14.

Opis kolumn:
* Kolumna nr 1 to liczba porządkowa. Ważne jest, aby zawsze zachowywać prawidłową kolejność [[Zdarzenie gospodarcze|zdarzeń gospodarczych]], a nie dowolną. Ten sam numer wpisujemy na dokumencie, na podstawie którego robimy wpis do księgi.
* Kolumna 2 to data zdarzenia gospodarczego - konkretny dzień danego miesiąca.
* Kolumna nr 3 to nr [[Dowód księgowy|dowodu księgowego]] np. nr [[Faktura|faktury]] czy [[Dowód księgowy|dowodu wewnętrznego]]
* Kolumna nr 4 i 5 dotyczy kontrahenta i jego danych identyfikacyjnych (imię, nazwisko, adres, [[siedziba firmy]]).
* Kolumna nr 6 to opis zdarzenia gospodarczego tzn. zdarzenia które zaistniało, np. zakup towarów, [[zapłata]] za usługę transportową, wynagrodzenia [[brutto]].
* Kolumna nr 7 to [[wartość]] sprzedanych towarów i usług, np. ze sprzedaży wyposażenia, [[przychód]] z najmu.
* Kolumna nr 8 to przychody pozostałe, które nie są bezpośrednio związane z działalnością.
* Kolumna nr 9 jest sumą 7. i 8. kolumny.
* Kolumna nr 10 to zakup towarów handlowych i materiałów według cen zakupów.
* Kolumnę nr 11 stanowią [[koszty]] uboczne np. koszty związane z ubezpieczeniem czy ochrony materiałów.
* Kolumna nr 12 to wynagrodzenia w gotówce i w naturze, gdy np. pracownicy piekarni dostają [[pieczywo]], a w kolumnie nr 13 wykazuje się pozostałe wydatki - np. [[czynsz]], składki na ZUS, koszty delegacji, zakup paliwa.
* Kolumna nr 14 jest sumą kolumn nr 12 i 13 czyli kosztów.
* Kolumna nr 15, dotyczy innych spraw gospodarczych, np. wydatków, które się odnoszą do przychodów przyszłego miesiąca.
* Kolumna nr 16 to miejsce na uwagi (B.Padurek, 2012, s. 62)

==Ewidencje uzupełniające==
Trzeba również pamiętać, że prowadzący KPiR zobowiązany jest do prowadzenia również innych ewidencji, które są nieodłącznie związane z księgą:
* ewidencja sprzedaży,
* ewidencji [[Środek trwały|środków trwałych]],
* ewidencji [[Wartości niematerialne i prawne|wartości niematerialnych i prawnych]],
* ewidencji wyposażenia,
* karty [[Wynagrodzenie|wynagrodzeń]] pracowników,
* [[ewidencja przebiegu pojazdów]],
* [[dokumentacja magazynowa]],
* ewidencja wartości dewizowych (przy prowadzeniu kantoru),
* ewidencja zastawów i pożyczek (np. działalność w formie lombardu).

{{infobox5|list1={{i5link|a=[[Ewidencja przebiegu pojazdów]]}} — {{i5link|a=[[Kasy fiskalne]]}} — {{i5link|a=[[Ewidencja przychodów]]}} — {{i5link|a=[[Podatnik vat czynny]]}} — {{i5link|a=[[Rejestracja podatnika VAT]]}} — {{i5link|a=[[Rezerwa z tytułu odroczonego podatku dochodowego]]}} — {{i5link|a=[[Formy opodatkowania]]}} — {{i5link|a=[[Faktura zaliczkowa]]}} — {{i5link|a=[[Ryczałt od przychodów ewidencjonowanych]]}} }}

==Bibliografia==
<noautolinks>
* Bednarska A. (2015), ''[https://dspace.uni.lodz.pl/xmlui/bitstream/handle/11089/16846/1_Bednarska%2c%20Jak%C4%85%20form%C4%99%20opodatkowania.....pdf?sequence=1&isAllowed=y Jaką formę opodatkowania dochodu wybrać dla działalności budowlanej?]'', Finanse i prawo finansowe II (3)
* Heinze K. (2012), ''Księga Przychodów i Rozchodów, Wszystko co musisz wiedzieć o rozliczaniu działalności gospodarczej'', Onepress Small Business
* Jaworski J. (2009), ''Formy opodatkowania i systemy ewidencyjne w cyklu życia małej firmy'', Prace Naukowe Wyższej Szkoły Bankowej w Gdańsku, 4
* Jaworski J. (2009), ''Podatkowa Księga Przychodów i Rozchodów jako źródło prognozowania i oceny kondycji finansowej mikroprzedsiębiorstwa'', Zeszyty Teoretyczne Rachunkowości, 48(104), 43-60
* Litwińczuk H. (red.) (2013), ''Prawo podatkowe przedsiębiorców'', Wolters Kluwer, Warszawa
* Padurek B. (2005), ''Uproszczone formy rachunkowości - blok tematyczny elementy rachunkowości'', BP, Wrocław
* Padurek B. (2012), ''Ryczałt. Karta podatkowa. Księga Przychodów i Rozchodów'', BP, Wrocław
* ''Rozporządzenie Ministra Finansów z dnia 26 sierpnia 2003 r. w sprawie prowadzenia podatkowej księgi przychodów i rozchodów'' [https://isap.sejm.gov.pl/isap.nsf/DocDetails.xsp?id=WDU20031521475 Dz.U. 2003 nr 152 poz. 1475]
* ''Ustawa z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych.'' [https://isap.sejm.gov.pl/isap.nsf/DocDetails.xsp?id=wdu19910800350 Dz. U. 1991 nr 80 poz. 350]
* ''Ustawa z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych.'' [https://isap.sejm.gov.pl/isap.nsf/DocDetails.xsp?id=wdu19910800350 Dz. U. 1991 nr 80 poz. 350]
* ''Ustawa z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych.'' [https://isap.sejm.gov.pl/isap.nsf/DocDetails.xsp?id=wdu19910800350 Dz. U. 1991 nr 80 poz. 350]
* ''Ustawa z dnia 26 lipca 1991 r. o podatku dochodowym od osób fizycznych.'' [https://isap.sejm.gov.pl/isap.nsf/DocDetails.xsp?id=wdu19910800350 Dz. U. 1991 nr 80 poz. 350]
* Zabielska D. (2011), ''Wybór formy opodatkowania dochodów rolników rozpoczynających pozarolniczą działalność gospodarczą'', Ekonomika i Organizacja Gospodarki Żywnościowej, nr 92
* https://www.comarchbetterfly.pl/ksiega-podatkowa/
* https://www.comarch.pl/erp/comarch-optima/ksiegowosc/

</noautolinks>

{{a|Dawid Wróblewski, Justyna Orzechowska}}
[[Kategoria:Formy księgowości]]

{{#metamaster:description|Księga Przychodów i Rozchodów - to księga, która pozwala na rozliczanie się z Urzędem Skarbowym. Jedna z form opodatkowania.}}

Księga przychodów i rozchodów - Historia wersji

Sw: /* Bibliografia */