Zybex: cleanup bibliografii i rotten links

2024-01-06T12:26:23Z

cleanup bibliografii i rotten links

Nowa strona

'''Krzywa doświadczeń''' to wykres, który przedstawia kształtowanie się efektu doskonalenia organizacji i funkcjonowania firmy. [[Model]] ten został stworzony przez firmę BCG pod koniec lat sześćdziesiątych XX wieku, gdy zaobserwowano, że [[koszt]] jednostkowy wyrobu (przeciętny koszt produkcji danego wyrobu) zmniejsza się o stały procent przy każdym podwojeniu produkcji sektora i zależność ta wynosi od 10% do 35%. Poprzez analizę krzywej doświadczeń jesteśmy w stanie ocenić pozycję przedsiębiorstwa porównując ją do konkurencji z perspektywy zależności średnich cen i kosztów wytworzenia i sprzedaży produktów (E.Multan, E.Bombiak, M.Chyłek 2014, s. 79). Jest wiele czynników, które wpływają na wielkość tego efektu, a najbardziej typowe to:
* wzrost [[Ekonomia skali produkcji|skali produkcji]],
* [[postęp techniczny]] i organizacyjny procesu produkcyjnego,
* [[jakość]] wykonania.

==TL;DR==
Krzywa doświadczeń to wykres przedstawiający zależność między skalą produkcji a kosztem jednostkowym wyrobu. Efekt doświadczeń wynika m.in. z efektu skali, technologicznego uzbrojenia pracy i specjalizacji. Wzrost skali produkcji, postęp technologiczny i jakość wykonania wpływają na obniżkę kosztów. Znajomość krzywej doświadczeń pozwala przedsiębiorstwom formułować strategie produkcji i porównywać się z konkurencją.

==Zasady sporządzania==
Istnieje związek pomiędzy skalą produkcji, a wielkością kosztu jednostkowego wyrobu, określany mianem efektu doświadczenia, a jego obrazem graficznym jest krzywa doświadczenia (tworzona na podstawie wielkości produkcji skumulowanej oraz kosztów jednostkowych sektora) i oznacza średnie dla danego wyrobu tempo spadku kosztów jednostkowych w miarę podwajania się produkcji skumulowanej.

Wykres krzywej otrzymuje się umieszczając każde [[przedsiębiorstwo]] sektora w punkcie, w którym krzyżuje się [[koszt jednostkowy]] wyrobu danego przedsiębiorstwa z jego skumulowaną produkcją. Gdy połączymy punkty obrazujące pozycje poszczególnych producentów otrzymamy wykres krzywej doświadczenia. Możliwość uzyskania przewagi konkurencyjnej związanej właśnie z efektem doświadczeń zależy od sytuacji wewnątrz sektora a szczególnie od stopy wzrostu popytu. Gdy jest on [[zbyt]] słaby, trudno zwiększać produkcję.

<google>n</google>

==Przyczyny efektu doświadczania==
Efekt doświadczeń jest skutkiem następujących zjawisk (S.Trzcieliński i in. 2013 s. 25, 194):
* [[Efekt skali| efektu skali]], opisywanego jako automatyczny skutek, polegający na podziale kosztów stałych działalności gospodarczej na rosnącą liczbę produktów, które są wytwarzane i sprzedawane. Efekt ten można zaobserwować gdy mamy do czynienia ze wzrostem wielkości produkcji, który pomaga szybciej podwoić skumulowaną wielkość produkcji,
* efektu technicznego uzbrojenia pracy, tłumaczonego jako nieautomatyczny skutek, a polegającego na zbieraniu doświadczenia, który zezwala na zmianę wyrobu, jego [[Technologia| technologii]] i organizacji pracy, a z biegiem czasu na zastąpienie bardziej zawodnej oraz droższej pracy ludzkiej przez wydajniejszą pracę maszyn i innych urządzeń. Można tu zaobserwować efekt podjęcia racjonalnej decyzji kierowniczej o inwestycjach rzeczowych,
* efektu wprawy, czyli nieautomatycznego skutku, który jest wynikiem podjęcia istotnej oraz ważnej decyzji na szczeblu kierowniczym kierowanej potrzebą wprowadzenia wewnętrznego [[System_motywacyjny| systemu motywacyjnego]], co pozwoli ulepszyć oraz poprawić efektywność pracy ludzkiej,
* efektu specjalizacji i uczenia się, zwiększenie wydajności pracy jest spowodowane produkcją na większą skalę, czego wynikiem jest to, że [[koszty]] robocizny na jednostkę produkcji spadają
* efektu transakcyjnego, opisywanego jako nieautomatyczny skutek, który polega na zdecydowaniu kierowników o potrzebie zawarcia nowych kontraktów z dostawcami lub odbiorcami, na lepszych warunkach handlowych,
* efektu wprawy, powoduje jednocześnie wzrost wydajności, co przyczynia się do zmniejszenia kosztu jednostkowego,
* [[Efekt_dochodowy_i_substytucyjny|efektu substytucji]] czynników kapitału i pracy, poprzez zwiększenie automatyzacji produkcji możliwe jest doskonalenie produktu poprzez usuniecie jego drogich lub zbędnych elementów, co z kolei prowadzi do zwiększenia wolumenu i przyspieszenia jego wzrostu wielkości.

[[Image:Krzywa doświadczenia.png|thumb|Rys. 1. Krzywa doświadczenia]]

==Interpretacja==
Wzrost skali produkcji wpływa korzystnie na kształtowanie się kosztu jednostkowego, którego wielkość generalnie spada w przeliczeniu na kolejną serię produkcyjną. Jest to związane z interpretacją prawa wzrastającej produkcji.

Również postęp techniczny i rozwój organizacyjny wpływają w sposób zasadniczy na obniżkę kosztów, czego przykładem jest zmniejszanie się wartości wskaźników techniczno-ekonomicznych, dotyczących wydatkowania różnego rodzaju zasobów.

Kolejny obszar doświadczeń to jakość wykonania. Dotyczy ona: czynnika ludzkiego, stanu parku maszynowego, jakości materiałów i surowców. Czynniki te determinują strategię produkcyjną firmy, której efektem może być lepsze wykorzystanie potencjału wytwórczego, a także niższe [[koszty produkcji]]. W tym obszarze przykładem krzywej doświadczeń jest wykres wadliwości produkcji. Można go uznać za krzywą doświadczeń, gdy wyraża tendencję malejącą w poszczególnych okresach (wówczas efekt doświadczenia ma wymiar pozytywny). Jeśli wykres wadliwości pokazuje tendencje niekorzystne, to określa się go terminem krzywej błędów (niesprawności).

Znajomość krzywej doświadczeń dla danego wyrobu i własnej pozycji na tej krzywej pozwala każdemu przedsiębiorstwu sformułować własną strategię kształtowania wielkości produkcji i kosztów jednostkowych. Pozwala również porównać sytuację kosztową wszystkich przedsiębiorstw w sektorze oraz informuje inwestorów o ekonomicznej barierze wejścia do sektora.

{{infobox5|list1={{i5link|a=[[Ekonomia skali produkcji]]}} — {{i5link|a=[[Postęp techniczny]]}} — {{i5link|a=[[Strategia projakościowa]]}} — {{i5link|a=[[Produkcja potencjalna]]}} — {{i5link|a=[[Długi okres]]}} — {{i5link|a=[[Efektywność]]}} — {{i5link|a=[[Wydajność]]}} — {{i5link|a=[[Alokacja zasobów]]}} — {{i5link|a=[[Efekt skali]]}} }}

==Bibliografia==
<noautolinks>
* Alberts W. (1989), ''The experience curve doctrine reconsidered''. The Journal of Marketing
* Dudzik-Lewicka I. (2012), ''Zarządzanie strategiczne małym przedsiębiorstwem w czasie dynamicznych przemian'', Zarządzanie i Finanse, nr 4
* Gwiaździński E., Wadlewski A., Modliński A. (2015), ''[https://dspace.uni.lodz.pl/xmlui/bitstream/handle/11089/18139/9-077_085-Gwia%C5%BAdzi%C5%84ski.pdf?sequence=1&isAllowed=y Innowacyjne działania w obszarze zarządzania i marketingu]'', Publikacja Studenckiego Koła Naukowego Manage Team
* Hall G., Howell S. (1985), ''The experience curve from the economist's perspective'', Strategic Management Journal, 6(3)
* Henderson B. (1974), ''The Experience Curve Reviewed'', John Wiley & Sons, Inc
* Henderson B. (1984), ''The application and misapplication of the experience curve''. Journal of Business Strategy, 4(3)
* Łapuńka I., Marek-Kołodziej K., Pisz I. (2015), ''[http://piz.san.edu.pl/docs/e-XVI-5-2.pdf Pragmatyzm krzywych uczenia się i doświadczeń w aspekcie organizacji projektowych]'', Przedsiębiorczość i Zarządzanie, nr 16, z. 5
* Multan E., Bombiak E., Chyłek M. (2014), ''Analiza strategiczna w przedsiębiorstwie, Zagadnienia teoretyczne i studia przypadków'', Wydawnictwo Uniwersytetu Przyrodniczo-Humanistycznego w Siedlcach, Siedlce
* Stabryła A. (2000), ''Zarządzanie strategiczne w teorii i praktyce firmy'', Wydawnictwo Naukowe PWN, Warszawa - Kraków
* Trzcieliński S. (red.) (2013), ''Wybrane problemy zarządzania Teraźniejszość i przyszłość'', Wydawnictwo Politechniki Poznańskiej, Poznań
</noautolinks>
[[Kategoria:Zarządzanie wiedzą]]
{{a|Agnieszka Galos, Magdalena Cyrańska, Agnieszka Kufel}}

{{#metamaster:description|Krzywa doświadczeń to model BCG oceniający pozycję firmy. Wzrost ekonomii skali produkcji, postęp techniczny i jakość wykonania to kluczowe czynniki wpływające na ten efekt.}}

Krzywa doświadczeń - Historia wersji

Zybex: cleanup bibliografii i rotten links