Zybex: cleanup bibliografii i rotten links

2024-01-18T18:35:55Z

cleanup bibliografii i rotten links

Nowa strona

'''Krzywa Philipsa''' przedstawia zmiany stopy inflacji oraz wielkości produkcji i bezrobocia w gospodarce.

Krzywa ta została wyprowadzona ze statystycznej analizy przeprowadzonej przez Nowozelandczyka Albana W. Philipsa (1914-1975) - zależności między bezrobociem (z ang. ''unemployment'') a stopą płac nominalnych (z ang. ''money-wage rates'') dla Wielkiej Brytanii w latach 1861-1957. Wyniki jego badań pokazały istniejącą silną ujemną zależność między stopą zmian nominalnych, czyli inflacją płacową a bezrobociem, a więc wysoka stopa bezrobocia jest trwale związana z niską stopą wzrostu płac nominalnych. Z biegiem czasu przekształcono tę formę w ujemną współzależność między stopą zmiany cen (inflacją) a poziomem bezrobocia<ref>S. Lis 2011, s. 222</ref>
"Oszacowana przez A.W. Philipsa zależność była nieliniowa i ujemna. Przy poziomie bezrobocia około 5,5% stopa zmian płac pieniężnych wynosiła 0, natomiast przy poziomie bezrobocia w przybliżeniu 2,5% [[inflacja]] wynosiła 2%".<ref>S. Lis 2011, s. 222</ref>

Odkładając stopę inflacji płac na osi pionowej, a stopę bezrobocia na osi poziomej, otrzymano zbiór punktów przedstawiających wyniki obserwacji dla każdego roku. Krzywa, która najlepiej pasowała do otrzymanych punktów, stała się znana jako krzywa Philipsa.
Przedstawia ona ujemną zależność między inflacją a bezrobociem.

"Choć za twórcę krzywej Phillipsa uchodzi oczywiście sam Phillips, to dużą rolę w jej przekształceniu w zwartą konstrukcję teoretyczną odegrał Lipsey, nadając nieco głębsze uzasadnienie stwierdzonej przez Phillipsa statystycznej zależności. Dokonał tego poprzez założenia o istnieniu:
# pozytywnej relacji między wielkością nadwyżki popytu na siłę roboczą a tempem wzrostu płac nominalnych oraz
# negatywnej relacji między tą nadwyżką a stopą bezrobocia".<ref>T. Grabia 2014, s. 6 </ref>

==TL;DR==
Krzywa Philipsa przedstawia zależność między inflacją a bezrobociem. Jest wypukła do początku układu współrzędnych i przesuwa się w górę i w prawo wraz ze wzrostem inflacji i bezrobocia. Krzywa Philipsa ma zarówno krótkookresową, jak i długookresową interpretację. W krótkim okresie szoki popytowe mogą wpływać na odwrotną zależność między inflacją a bezrobociem, ale po pewnym czasie gospodarka stopniowo powraca do stanu równowagi. W długim okresie stopa bezrobocia wraca do swojego naturalnego poziomu, a inflacja zależy od oczekiwań inflacyjnych. Krzywa Philipsa nie jest stała i przesuwa się w górę wraz ze wzrostem oczekiwań inflacyjnych.

<google>n</google>

==Interpretacja krzywej Philipsa==
[[Grafika:Krzywa Philipsa.png|300px|right|thumb|Rys. 1 Krzywa Philipsa]]

Krzywa Philipsa jest wypukła do początku układu współrzędnych. Kształt ten wyróżnia się tym, że przy wzroście popytu globalnego początkowo istnieje ogromna [[nadwyżka]] siły roboczej, która może zostać zatrudniona, aby zaspokoić zwiększony [[popyt]], bez [[potrzeby]] znacznego podnoszenia płac.
Jednak w miarę wyczerpywania się zasobów siły roboczej, przedsiębiorstwa muszą oferować coraz wyższe płace, aby zdobyć potrzebną siłę roboczą.
Położenie krzywej Philipsa zależy od pozapopytowych czynników wywołujących inflację i [[bezrobocie]], takich jak: [[bezrobocie frykcyjne]] i strukturalne oraz [[inflacja kosztowa]], [[inflacja strukturalna]] i wywołana kosztami.

Wyróżnia się krzywą krótko i długookresową, które mają związek z czasem równowagi gospodarki.

Jeśli któryś z czynników zmieni się tak, że wzrośnie [[stopa inflacji]] lub [[stopa bezrobocia]], to krzywa przesunie się w górę, w [[prawo]].

Przy niskim bezrobociu pracodawcy są bardziej skłonni przychylać się do żądań związków zawodowych, dotyczących podwyżek płac, niż przy słabszej koniunkturze i towarzyszącemu jej wyższemu bezrobociu, ponieważ wtedy presja strony pracowników nie jest tak silna jak w okresach dobrej koniunktury i niskiego bezrobocia - mają oni wtedy zdecydowanie słabszą pozycję przetargową.<ref>T. Grabia 2014, s. 6 </ref>

==Krótkookresowa krzywa Philipsa==
Jest to wykres, który przedstawia odwrotny związek między stopą bezrobocia a stopą inflacji, dotyczącego okresu krótszego niż okres długi<ref>B. Czarny 2011, s. 500 </ref>
Szoki popytowe wytrącają gospodarkę z równowagi i powodują skierowane w przeciwnych kierunkach zmiany stopy inflacji i stopy bezrobocia. Po upływie krótkiego okresu [[gospodarka]] zaczyna stopniowo powracać do stanu równowagi - to znaczy rośnie stopa inflacji i zmniejsza się bezrobocie.
"Krótkookresowa Krzywa Philipsa nie ma stałego położenia. Każdej wartości inflacji oczekiwanej odpowiada inna krzywa Philipsa. Ilekroć [[inflacja oczekiwana]] ulega zmianie, skutkuje to przesunięciem krótkookresowej krzywej Philipsa".<ref>N. Mankikw 2016, s. 418</ref>

==Długookresowa krzywa Philipsa==
Jest to wykres, przedstawiający zależność stopy bezrobocia i inflacji dotyczącą bardzo długiego okresu<ref>B. Czarny 2011, s. 501 </ref>
Pionowy przebieg długookresowej krzywej Phillipsa oznacza, że kiedy przeminą skutki szoku popytowego to stopa bezrobocia powraca do swego naturalnego poziomu.
Kiedy gospodarka jest w stanie długookresowej równowagi wytwarza potencjalną wielkość produkcji a bezrobocie jest na poziomie najniższej stałej stopy bezrobocia - LSUR lub, jak stwierdził M. Friedman, naturalnej stopy bezrobocia. O tym położeniu gospodarki decydują czynniki realne, takie jak [[zasoby]] czynników wytwórczych, postęp naukowy i inne czynniki propodażowe<ref>S. Lis 2011, s. 225</ref>

==Krzywa Philipsa a oczekiwania inflacyjne==
Niższe bezrobocie może być uzyskane kosztem wyższej inflacji i odwrotnie. Różne doświadczenia pokazują, że poza krótkim okresem taka prosta zależność nie istnieje. Ponadto została ona skrytykowana przez Friedmana (1968) i Phelpsa (1968). Powszechnie uznaje się, że krzywa Philipsa nie jest stała, tzn. że przesuwa się w górę w takich warunkach wraz ze wzrostem oczekiwań inflacyjnych, czyli im wyższa jest oczekiwana stopa inflacji, tym wyżej jest krótkookresowa krzywa Philipsa<ref>B. Czarny 2011, s. 502 </ref>

{{infobox5|list1={{i5link|a=[[Krzywa Phillipsa]]}} — {{i5link|a=[[Bezrobocie naturalne]]}} — {{i5link|a=[[Prawo Okuna]]}} — {{i5link|a=[[Paradoks zapobiegliwości]]}} — {{i5link|a=[[Monetaryzm]]}} — {{i5link|a=[[Ceny stałe]]}} — {{i5link|a=[[Wstrząs popytowy]]}} — {{i5link|a=[[Krzywa podaży]]}} — {{i5link|a=[[Podaż globalna]]}} }}

==Przypisy==
<references />

==Bibliografia==
<noautolinks>
* Coibion O. (2013), ''[https://www.nber.org/papers/w19598.pdf Is The Phillips Curve Alive and Well After All? Inflation Expectations and the Missing Disinflation]'', TNBER Working Paper, No. 1
* Czarny B. (2011), ''Podstawy ekonomii'', Polskie Wydawnictwo Ekonomiczne, Warszawa
* De Grauwe P. (2003), ''Unia Walutowa'', PWE, Warszawa
* Grabia T. (2014), ''Kontrowersje wokół koncepcji krzywej Phillipsa'', Gospodarka narodowa, Nr 5
* Lis S. (2011), ''Współczesna makroekonomia'', Wydawnictwo Uniwersytetu Ekonomicznego w Krakowie, Kraków
* Mankiw N., Taylor M. (2016), ''Makroekonomia'', Polskie Wydawnictwo Ekonomiczne, Warszawa
* Sloman J. (2001), ''Podstawy ekonomii'', Polskie Wydawnictwo Ekonomiczne, Warszawa
* Wójcik S. (2016), ''[https://dspace.uni.lodz.pl/xmlui/bitstream/handle/11089/21228/0_5_%5b67%5d_87_Wojcik.pdf?sequence=1&isAllowed=y Analiza następstw szoku inflacyjnego z wykorzystaniem modelu DSGE dla gospodarki polskiej]'', Folia Oeconomica, Vol. 4, Nr 324
</noautolinks>

{{a|Agata Rybicka, Karolina Piechówka}}
[[Kategoria:Makroekonomia]]

{{#metamaster:description|Krzywa Philipsa pokazuje zależność między inflacją a bezrobociem w gospodarce. Jest to narzędzie analizy gospodarczej opisujące, że przy niskim bezrobociu występuje wysoka inflacja, a przy wysokim bezrobociu inflacja jest niska.}}

Krzywa Philipsa - Historia wersji

Zybex: cleanup bibliografii i rotten links