Sw: /* Bibliografia */

2025-12-21T18:31:25Z

Bibliografia

Nowa strona

'''[[Faktura]]''' jest to podstawowy [[dokument]] systemu podatku od [[towarów]] i usług. Każdy [[podatnik]] VAT jest zobowiązany do wystawienia faktury dokumentującej w szczególności [[sprzedaż]], która jest dokonywana na rzecz innego podatnika VAT. Wyjątkiem jest sprzedaż osobom fizycznym, które nie prowadzą działalności gospodarczej, wtedy sprzedaż nie musi być fakturowana, natomiast należy wystawić paragony z kasy fiskalnej (A. Bartosiewicz)

==TL;DR==
Faktura elektroniczna jest podstawowym dokumentem w systemie podatku od towarów i usług. Od 2018 roku wszystkie podmioty VAT są zobowiązane do prowadzenia ewidencji VAT w formie elektronicznej. Przechowywanie faktur elektronicznych wymaga zagwarantowania autentyczności ich pochodzenia i integralności treści. Wystawianie i przesyłanie faktur elektronicznych wymaga akceptacji odbiorcy. Istnieją różne rodzaje faktur, a na fakturze muszą być umieszczone określone elementy.

==Faktura elektroniczna==
Nowa [[ustawa]] o podatku VAT, obowiązująca od 1 sierpnia 2004 r., przewidywała możliwość wprowadzenia faktur elektronicznych jednak podstawę do ich wprowadzenia mogło dać dopiero [[rozporządzenie]] resortu finansów. Wprowadzenie faktur elektronicznych miało znacznie obniżyć [[koszty]] związanie z księgowością oraz przyspieszyć i uprościć procedury dokumentowania transakcji.

4 sierpnia 2005 roku weszło w życie długo oczekiwane rozporządzenie Ministerstwa Finansów o fakturach elektronicznych. Rozporządzenie to wdraża (niestety z wieloma błędami) postanowienia dyrektywy Rady UE 2001/115/WE z dnia 20 grudnia 2001 roku zmieniającej dyrektywę 77/388/EWG w celu uproszczenia, modernizacji i harmonizacji ustanowionych warunków fakturowania w zakresie podatku od wartości dodanej (DzUrzUEL.15/24 z 17 stycznia 2002).

Od 2018 roku narzucono [[obowiązek]] prowadzenia ewidencji VAT na wszystkich podatników w formie elektronicznej. Obowiązkiem podatników jest comiesięczne dostarczanie pliku JPK_VAT do Ministerstwa Finansów. Plik dotyczy również najmniejsze firmy. Wypełnianie tego bez elektronicznego fakturowania jest praktycznie niemożliwe.

Zgodnie z rozporządzeniem, do przesyłania, udostępniania odbiorcom i przechowywania wystawianych faktur w formie elektronicznej faktur stosuje się:
* elektroniczne urządzenia do przetwarzania (łącznie z cyfrową kompresją) i przechowywania danych,
* techniki teletransmisji przewodowej, radiowej, technologii optycznych lub innych elektromagnetycznych środków.

W przypadku gdy przesyła się lub udostępniania temu samemu odbiorcy więcej niż jedną fakturę elektroniczną [[dane]] wspólne dla poszczególnych faktur mogą zostać podane tylko raz.
Elektroniczne faktury wprowadzono w krajach członkowskich w oparciu o te same przepisy. Mimo to powstały odmienne standardy charakterystyczne dla każdego państwa z osobna.

<google>n</google>

==Problematyka podpisu elektronicznego==
Przeciwko zastosowaniu przy e-fakturach podpisu elektronicznego długo protestowała Polska Izba Informatyki i Telekomunikacji twierdząc, że z powodu rygorystycznych wymogów e-faktura pozostanie jedynie niepraktykowanym zapisem.
Liczba wystawionych w Polsce do października 2005 r. certyfikatów według różnych szacunków wynosi od 4 tys. do nawet 7,5 tysiąca (przy około 3,5 milionach zarejestrowanych firm). Wystawiały je cztery podmioty, które mają [[prawo]] do certyfikacji i udostępniania kwalifikowanego e-podpisu:
* Unizeto Technologies,
* [[Krajowa Izba Rozliczeniowa]],
* Polska Wytwórnia Papierów Wartościowych,
* TP [[Internet]].
Obsługują one kolejno systemy: Centrum, Szafir, Sigillum i Sygnet.
Wymóg stosowania kwalifikowanego podpisu elektronicznego może zaskakiwać tym bardziej, że na terenie Unii Europejskiej dopuszcza się inne, tańsze w zastosowaniu sposoby potwierdzania autentyczności dokumentu, takie jak np. zwykły [[podpis elektroniczny]] czy znakowanie czasowe. Takie elektroniczne poświadczenie daty (Time Stamping) jest równoznaczne z poświadczeniem '''notariusza''', a jednocześnie o wiele od niego tańsze (kilka firm w Polsce świadczy tego typu [[usługi]]).

Przykładowe koszty to 25 groszy za poświadczenie dokumentu, usługodawcy oferują także opłaty ryczałtowe. [[Zasada]] działania znakowania czasem polega na łączeniu się aplikacji klienta z Centrum Autoryzacji i przesłaniu do niego zaszyfrowanego wycinka dokumentu. Centrum sprawdza, czy skrót ten spełnia wszystkie wymagania, następnie oznacza go dokładnym czasem i odsyła do aplikacji klienta. Trzeba jednak w tym miejscu zaznaczyć, że znakowanie czasem nie określa daty utworzenia dokumentu, a jedynie potwierdza, że w danym czasie istniał dokument o określonej postaci. Taka forma jest dopuszczalna w krajach Unii Europejskiej.

==Przechowywanie faktur elektronicznych==
Podatnik jest zobowiązany do przechowywania na terytorium kraju faktur przesłanych w formie elektronicznej, które wystawił lub otrzymał przez 5 lat od końca roku, w którym upłynął [[termin płatności]]. Jednak bezpieczniej jest przechowywać faktury dłużej niż 5 lat ze względu na to, że na żądanie organów podatkowych kontroli skarbowej musi umożliwić natychmiastowy, ciągły i pełny dostęp (J.Piotrowski).

Faktury przesłane w formie elektronicznej powinny być przechowywane przez ich wystawcę oraz odbiorcę w formie elektronicznej w formacie, w którym zostały przesłane, w sposób gwarantujący autentyczność ich pochodzenia i [[integralność]] ich treści, jak również ich czytelność przez cały okres ich przechowywania.
W praktyce do rzadkości należy wystawianie i przesyłanie faktur w postaci elektronicznej. Zależy to od wielu czynników - przede wszystkim od wadliwości rozporządzenia i wątpliwości z niego wynikających, ale także wpływ mają bariery psychiczne przedsiębiorstw, a przede wszystkim urzędników skarbowych. Z tego też powodu faktury, w przypadku prowadzenia działalności gospodarczej na odległość, są przesyłane za pomocą tradycyjnej poczty lub kuriera. Należy pamiętać, iż w związku ze zmianą przepisów nie jest już wymagany podpis na fakturze ani wystawiającego, ani odbiorcy.
Wystarczy wysłać fakturę pocztą i nie ma [[potrzeby]] jej odsyłania do podpisania. Jak się wydaje, nic nie stoi na przeszkodzie, aby przesłać "tradycyjną" fakturę pocztą elektroniczną. Jednakże koniecznie [[odbiorca]] musi ją wydrukować, bowiem przechowywanie jej w postaci elektronicznej narusza przepisy dotyczące faktur. Dlatego powyższą metodę przesyłania faktur można zastosować wyłącznie wobec podmiotów, w stosunku do których ma się pewność, iż ją wydrukują.

==Zastosowania formy elektronicznej==
Faktury mogą być wystawiane i przesyłane w formie elektronicznej pod warunkiem uprzedniej akceptacji tej formy przez odbiorcę faktury. [[Akceptacja]] może być wyrażona w formie pisemnej lub elektronicznej. Zaskakujący jest przepis, zgodnie z którym faktury mogą być wystawiane i przeczytane w formie elektronicznej nie wcześniej niż od dnia następującego po dniu, w którym odbiorca faktury dokonał akceptacji. Podobnie w przypadku cofnięcia akceptacji przez odbiorcę faktury - wystawca faktury traci prawo do wystawienia i przesyłania temu odbiorcy faktur w formie elektronicznej od następnego dnia po dniu, w którym otrzymał powiadomienie o wycofaniu akceptacji. Cofnięcie akceptacji nie ma skutku wstecznego. Do powyższego rozwiązania należy odnieść się krytycznie, gdyż w praktyce nic nie stoi na przeszkodzie, aby faktury w postaci elektronicznej były przesyłane niezwłocznie po otrzymaniu akceptacji lub nie przesyłane po wycofaniu akceptacji.

Rozporządzenie wprowadziło do polskiego prawa instytucję faktury elektronicznej, która może być wystawiana, przesyłana i przechowywana w formie elektronicznej pod warunkiem, że autentyczność jej pochodzenia i integralność jej treści jest zagwarantowana:
* bezpiecznym podpisem elektronicznym w rozumieniu art. 3 pkt. 2 ustawy z dnia 18 września 2001 r. o podpisie elektronicznym (DzU nr 130, poz. 1450 z późń. Zm.) weryfikowanym za pomocą wyraźnego kwalifikowanego certyfikatu,
* stosowaniem procedur zapewniających autentyczność pochodzenia i [[integralność danych]] w przypadku wymiany danych elektronicznych ([[Systemy EDI]]) zgodnej z europejskim modelem wymiany danych.

==Faktury korygujące oraz duplikaty faktur==
Faktury korygujące do faktur przesłanych w formie elektronicznej oraz duplikaty faktur przesyła się w tej samej formie. W przypadkach, gdy przeszkody formalne lub techniczne uniemożliwiają wystawianie i przesłanie faktury korygującej czy duplikatu faktury w formie elektronicznej, w szczególności w przypadku cofnięcia przez odbiorcę faktur zgody na ich wystawianie i przesyłanie w formie elektronicznej, podatnik wystawia ten dokument w formie papierowej, zamieszczając na nim adnotację, że odpowiednia faktura korygująca lub duplikat faktury dotyczy faktury wystawionej w formie elektronicznej.

'''Zalety'''
* prostota faktur między przedsiębiorstwami,
* znaczny spadek kosztów przechowywania i obiegu dokumentu, papieru, przesyłek (w krajach UE średnio wystawienie faktury to [[koszt]] rzędu 2, natomiast elektronicznej 8 razy mniej),
* [[oszczędność]] czasu,
* w krajach UE obowiązuje zaawansowany podpis elektroniczny, który nie jest tak kosztowny jak w przypadku Polski.

'''Ograniczenia'''
Związane z obowiązkiem posiadania elektronicznego podpisu, który znacznie podnosi koszty e-faktur ([[certyfikat]] kwalifikowany, [[sprzęt komputerowy]], oprogramowanie oraz czytnik kart są niezbędne do składania i weryfikacji elektronicznego podpisu).

==Podział faktur==
Faktura jest dokumentem potwierdzającym sprzedaż. Wyróżniamy następujące rodzaje:
Ze względu na [[handel]], faktury:
* Konsularne
* Handlowe
* Pro forma
Ze względu na podatki, faktury:
* VAT
* Korygujące
* Rachunki uproszczone
* Rachunki
* Rachunki korygujące
* Duplikaty

==Elementy faktur==
Za fakturę może uchodzić każdy dokument, który zawiera wymagane przez ustawę dane. [[Przedsiębiorca]] ma obowiązek umieścić na fakturze:
* datę jej wystawienia,
* kolejny numer, który identyfikuje fakturę,
* imiona i nazwiska (nazwy podatnika) i nabywcy oraz ich adresy,
* numer, który identyfikuje podatnika dla podatku,
* nazwę towaru lub usługi,
* miarę i ilość dostarczonych towarów
* cenę jednostkową netto towaru lub usługi
* wszelkie rabaty
* [[wartość]] sprzedaży netto dostarczonych towarów lub wykonanych usług,
* stawkę podatku,
* kwotę podatku od sumy wartości sprzedaży netto,
* kwotę ogółem (J. Piotrowski)

{{infobox5|list1={{i5link|a=[[Paragon]]}} — {{i5link|a=[[Magazyn konsygnacyjny]]}} — {{i5link|a=[[Certyfikat rezydencji]]}} — {{i5link|a=[[Nota korygująca]]}} — {{i5link|a=[[Deklaracja intrastat]]}} — {{i5link|a=[[VAT UE]]}} — {{i5link|a=[[Faktura korygująca]]}} — {{i5link|a=[[Podatek VAT - naliczony]]}} — {{i5link|a=[[Wewnątrzwspólnotowe nabycie towarów]]}} }}

==Bibliografia==
<noautolinks>
* Bartosiewicz A. (2017), ''VAT. Komentarz'', Wolters Kluwer, Warszawa
* Knosala R. (red.) (2010), ''Komputerowo zintegrowane zarządzanie'', Oficyna Wydawnicza Polskiego Towarzystwa Zarządzania Produkcją, Opole
* Nadolna B. (2012), ''Wpływ elektronicznej wymiany danych (EDI) na funkcjonowanie kontroli zarządczej w jednostkach sektora finansów publicznych'', Zeszyty Naukowe Uniwersytetu Szczecińskiego. Finanse. Rynki finansowe. Ubezpieczenia 53
* Namysłowski R., Pokrop D. (2012), ''Dyrektywa VAT'', Polska perspektywa, Wolters Kluwer, Warszawa
* Olszak C., Ziemba E. (2007), ''Strategie i modele gospodarki elektronicznej'', Wydawnictwo naukowe PWN, Warszawa
* Piotrowski J. (2009), ''Jak Prawidłowo Wystawiać Faktury VAT?'', Wydawnictwo Consilium Wszechnica Podatkowa, Warszawa
* Wyciślok J. (2013), ''Faktury VAT'', C.H. Beck, Warszawa
* Zabielska D. (2011), ''Uwarunkowania zasad funkcjonowania podatku VAT w gospodarstwach rolnych'', Zeszyty Naukowe SGGW, Ekonomika i Organizacja Gospodarki Żywnościowej, nr 89
* https://www.comarchbetterfly.pl/faktura-online/
* https://www.comarchbetterfly.pl/ksef/

</noautolinks>

{{a|Justyna Kupczyk, Ewa Ignacak, Dagmara Birgiel}}

{{msg:law}}

[[Kategoria:Dokumenty księgowe]]

{{#metamaster:description|Faktura elektroniczna - podstawowy dokument VAT. Dowiedz się, jak wystawiać i dokumentować sprzedaż. Sprawdź wymogi dla podatników VAT.}}

Faktura elektroniczna - Historia wersji

Sw: /* Bibliografia */