Portal moze zapisywać w przeglądarce uzytkownika informacje związane z logowaniem oraz statystykami oglądalności. Jeśli nie zgadzasz się z tym, opuść stronę.

Zarządzanie naukowe

Z Encyklopedia Zarządzania
Skocz do: nawigacji, wyszukiwania

Charakterystyka

Zarządzanie naukowe to podejście do zarządzania, koncentrujące się na polepszeniu działania poszczególnych pracowników, które ma na celu zwiększenie efektywności i wydajności pracy. Podstawą metody naukowej jest obserwacja, eksperyment i doświadczenie. Naukowe zarządzanie zrodziło się z potrzeb praktyki i stanowiło częściowe rozwiązanie niektórych problemów organizacji i zarządzania jakie pojawiły się pod wpływem rewolucji przemysłowej.

Prekursorzy

Federico W. Taylor(1856-1915), Frank Gilbreth (1868-1924), Lilian Gilbreth (1878-1972), Henry Gantt (1861-1919), Harington Emmerson (1853-1931), Henry Ford (1863-1947, Karol Adamiecki (1866-1933).

Geneza

Pierwszym poważnym problemem gospodarczym jaki ujawnił się w ciągu kilku pierwszych lat XX stulecia była wydajność pracy. Gospodarka się rozwijała, kapitał był łatwo dostępny, ale brakowało rąk do pracy. Dlatego menedżerowie zaczęli poszukiwać efektywnego sposobu wykorzystania siły roboczej, koncentrując się na sposobach poprawy wyników pojedynczych robotników. Do pierwszych orędowników naukowego zarządzania zaliczamy Federicka W. Taylora, który badał i mierzył czas każdego elementu pracy robotników, ustalił co powinien wytwarzać każdy robotnik a następnie zaprojektował efektywniejszy sposób wykonywania poszczególnych elementów danego zadania. Taylor wprowadził akordowy system wynagrodzeń, zwiększając płacę tych, którzy wykonali i przekroczyli docelowy poziom produkcji dla ich stanowiska. Badał i projektował stanowiska pracy, wprowadził przerwy w pracy w celu zmniejszenia znużenia. Opracował efektywne metody ładowania i rozładowywania wagonów kolejowych. Rezultatem tych działań była wyższa jakość i większa ilość produkcji oraz poprawa morale morale pracowników.

Taylor sugerował zastosowanie przez menedżerów kolejnych kroków aby uzyskać poprawę wydajności i zwiększyć efektywność swoich pracowników:

  1. Naukowe opracowanie każdego elementu pracy na danym stanowisku,
  2. Naukowo dobierać pracowników i następnie szkolić ich do wykonywania pracy,
  3. Nadzorować pracowników, by mieć pewność, że będą stosować się do zalecanych im metod wykonywania pracy,
  4. Nadal planować pracę, aby wykorzystać pracowników do faktycznego wykonywania pracy.


Prace Taylora wywarły wielki wpływ na przemysł w USA. Stosując jego zasady, wiele organizacji osiągnęło wzrost wydajności i efektywności chociaż przedstawiciele pracowników dowodzili, że naukowe zarządzanie jest narzędziem do zwiększenia intensywności pracy poszczególnych pracowników i zmniejszenia ogólnego zapotrzebowania na siłę roboczą.


Frank i Lilian Gilbrethowie byli dwuosobowym zespołem inżynierów przemysłowych, którzy opracowali wiele metod i strategii eliminowania nieefektywności pracy (szczegółowe opracowania technik pracy łącznie z pozycją ciała w czasie wykonywania poszczególnych czynności, co zmniejszało liczbę zbędnych ruchów i zwiększało wydajność), przyczynili się do ukształtowania psychologii pracy i metod kierowania personelem.


Henry Gantt największy rozgłos zyskał poprzez opracowanie graficznego rozkładu czynności w czasie (wykresy Gantta), który można przedstawić dla każdego pracownika jak i dla całego złożonego procesu. Opracował również zadaniowo-premiowy system płac (bonusowy system Ganita). Zwracał uwagę na bardziej shumanizowane podejście do robotników. H. Gantt uważał, że powinni rządzić inżynierowie w miejsce niekompetentnych, nastawionych na zysk biznesmenów. Rządy inżynierów - technokracja.


Harrington Emmerson był zdecydowanym orędownikiem wyspecjalizowanych ról kierowniczych w organizacjach, przekonany, że specjalizacja pracy jest równie istotna w pracy kierowniczej, jak na stanowiskach wykonawczych. Prekursor metody zarzadzanie przez cele. Duże znaczenie w jego koncepcji ma efektywność (według autora pojecie ilościowe - stosunek tego "co jest" do "tego co powinno być"). Zasady efektywności:

  1. Wyraźnie określony cel.
  2. Zdrowy rozsądek.
  3. Fachowe doradztwo.
  4. Dyscyplina.
  5. Sprawiedliwe i uczciwe postępowanie.
  6. Rzetelna, natychmiastowa, dokładna i stał sprawozdawczość.
  7. Naukowe planowanie działań.
  8. Wzorce, normy i harmonogramy działania.
  9. Przystosowane warunki.
  10. Wzorcowe sposoby działania (standaryzacja metod operacji).
  11. Pisemne regulaminy i instrukcje.
  12. Nagradzanie efektywności.


Henry Ford jeden z najgenialniejszych praktyków, współtwórca naukowego zarządzania. Osiągnięcia:

Karol Adamiecki - najwybitniejszy przedstawiciel naukowego zarządzania w Polsce. W swej pracy skupiał się na racjonalizacji i organizacji pracy zespołowej i racjonalizacji współdziałania. Sformułował prawa harmonii , prawo optymalnej produkcji oraz graficzną metodę analizy i planowania pracy (harmonogram). Według Adamieckiego przyczyną niskiej wydajności był często nierównomierny podział pracy i dlatego niektórzy pracownicy byli przeciążeni. Zajmował się również zagadnieniami czasu i jego wartości w procesie produkcji.

Bibliografia

  1. Ricky W. Griffin "Podstawy zarządzania organizacjami. Wydawnictwo Naukowe PWN, 2004 s. 42
  2. H Steinmann, G. Schreyogg "Zarządzanie. Podstawy kierowania przedsiębiorstwem". Oficyna Wydawnicza PW, 1995

Autor: Łukasz Brzyski

Oceń treść artykułu

Aktualna ocena artykułu: 80/100 (głosów: 34)
 Musisz włączyć JavaScript, aby głosować

Źródło „http://mfiles.pl/pl/index.php?title=Zarządzanie_naukowe&oldid=16660